Latest / Market Risk TR / Tüpraş'tan Güçlü Başlangıç: 2026 Yılı 1 Çeyrek Finansal Rapor Özeti

Transcript

Tüpraş'tan Güçlü Başlangıç: 2026 Yılı 1 Çeyrek Finansal Rapor Özeti · Market Risk TR

0:00
Düşünsene eee bir şirketin ilk çeyrek net kârı sadece bir yıl
0:04
içinde 127.000.000 liradan tam 3.7 milyar liraya fırlıyor.
0:11
Inanılmaz bir sıçrama gerçekten. Hem de nasıl?
0:14
Üstelik bu rakamlar yani o yüksek enflasyonun bilançolar
0:18
üzerindeki yanıltıcı, şişirici etkisi tamamen temizlendikten
0:22
sonra bile elde kalan gerçeğin ta kendisi.
0:25
Hı hı enflasyon muhasebesinden geçmiş haliyle bile.
0:28
Aynen öyle. Peki türkiye'nin sanayi devi
0:31
tüpraş bu devasa kar patlamasını nasıl başardı?
0:35
Tablolara yansıyan bu durum aslında bize çok şey söylüyor.
0:39
Yani genellikle yüksek enflasyon dönemlerinde şirketlerin
0:43
açıkladığı kâr rekorları birer göz yanılmasıdır.
0:46
Kesinlikle. Fakat enflasyon muhasebesi
0:49
devreye girdiğinde o karların aslında satın alma gücü
0:53
karşısında eridiğini görürüz. Burada ise durum bambaşka
0:56
bambaşka. Evet.
0:58
Karşımızda operasyonel verimlilikle desteklenmiş reel
1:01
ve çok güçlü bir büyüme hikayesi duruyor açıkçası.
1:04
Şimdi bu derinlemesine analizde o sıkıcı ve sayfalarca süren
1:09
finansal tabloların yüzeyini kazıyacağız.
1:12
Senin için bir yatırım stratejisi şapkası takıp
1:16
doğrudan işin özüne iniyoruz. Eğer bizi şu an yolda sporda ya
1:21
da bir toplantıya hazırlanırken dinliyorsan hiç merak etme seni
1:25
o karmaşık terimlerde boğulmadan tek bir temel hedefe
1:29
odaklanacağız. En önemli sorulara cevap
1:31
arayacağız yani. Aynen bu şirket gerçekten para
1:34
kazanıyor mu, büyüyor mu? Ve kapalı kapılar ardındaki
1:38
riskleri neler? Senin için hazırladığımız bu
1:41
yatırımcı özet raporunda sadece ne olduğunu değil, işin
1:45
matematiğinin nasıl çalıştığını konuşacağız.
1:47
Rakamların arkasındaki o mekanizmayı anlamak çok kritik.
1:50
Gerçekten doğru şirketin attığı adımların mesela o milyarlarca
1:56
liralık temettü kararlarının. Veya yurt dışı yatırımlarının
1:59
büyük resimde ne anlama geldiğini sakin ve analitik bir
2:03
şekilde masaya yatıracağız. Sadece vitrine değil arka planda
2:07
çalışan motorun performansına odaklanmamız lazım.
2:11
O zaman hikayeye en temel metrikten yani kasaya giren
2:15
sıcak paradan başlayalım diyorum.
2:17
Tabii hasılat'tan. Evet, bir şirketin büyü
2:21
büyümediğini anlamanın ilk yolu satış hacmine bakmaktır.
2:24
Hani elimdeki kaynaklara göre 2025'in ilk çeyreğinde 207.5
2:29
milyar lira olan hasılat? Ki bu da devasa bir rakam.
2:36
Kesinlikle 2020 altının ilk çeyreğinde tam 258.2 milyar
2:39
liraya çıkmış ve tüm bu veriler 31 mart 2020 altının satın alma
2:43
gücüyle hesaplanmış. Işte burası çok.
2:49
Kritik yani enflasyon etkisinden arındırıldıktan sonra bile
2:53
yaklaşık %20 dörtlük net bir gelir artışı var ortada şirketin
2:58
ana motoru olağanüstü bir tempoyla çalışıyor diyebilir
3:01
miyiz? Kesinlikle diyebiliriz.
3:03
Bu ivme gerçekten dikkat çekici satış hacmindeki o %20 dörtlük
3:07
reel büyüme talebin ne kadar canlı olduğunu gösteriyor.
3:11
Şirket sadece pazar payını korumakla kalmıyor, satış
3:15
miktarını fiziksel olarak da artırıyor demek bu.
3:18
Doğru. Ancak finansal analizde hasılat
3:21
sadece hikâyenin başlangıcıdır. Biliyorsun kasaya giren paranın
3:25
ne kadarının içeride kaldığı asıl başarıyı belirler.
3:29
Yani giderler kısmı. Aynen öyle.
3:31
Giderlerin nasıl yönetildiği, işin rengini değiştirir.
3:35
Tam da bu noktada kârlılık rakamlarına bakmamız gerekiyor.
3:38
O zaman esas faaliyet kârı dediğimiz şirketin asıl işinden
3:43
kazandığı para. Yani petrolü rafine edip
3:45
satmaktan gelen para. Evet, tam olarak o bu rakam 5
3:49
milyar liradan 11.3 milyar liraya çıkmış.
3:53
Net karsa girişte bahsettiğimiz o çarpıcı sıçramayı yaparak 3.7
3:58
milyar liraya ulaşmış. Müthiş bir sıçrama.
4:01
Gerçekten öyle gelir %24 artarken faaliyet kârının iki
4:05
katından fazla artması bana arka planda maliyetlerin çok sıkı
4:10
kontrol edildiğini düşündürüyor. Çok doğru bir tespit.
4:13
Yani satışlar artıyor ama masraflar aynı hızlı şişmiyor.
4:18
Bu durumu analiz etmek için dikey yüzde analizi yani
4:21
finansal jargondaki adıyla comman sesi yöntemini
4:25
kullanabiliriz. Sanırım ne dersin?
4:27
Kesinlikle doğru bir yaklaşım olur.
4:29
Bu die yüzde analizi bize gelir. Tablosundaki her bir masraf
4:34
kaleminin toplam hasılata oranını verir.
4:37
Yani şirket obezleşiyor mu yoksa kas mı yapıyor onu anlarız.
4:41
Tam olarak o şirket büyürken obezleşiyor mu bunu anlarız.
4:45
Rakamlara baktığımızda pazarlama giderleri 2.7 milyar liradan 3.5
4:51
milyar liraya çıkmış. Genel yönetim giderleri ise 5.5
4:56
milyar liradan 6.2 milyar liraya yükselmiş.
4:59
Rakamında bir artış var aslında. Var evet, ancak 258 milyar
5:03
liralık devasa hasılatın yanına koyduğunda bu gider artışları
5:07
oldukça minimal kalıyor. Yani operasyonel kaldıraç
5:12
devreye giriyor burada. Aynen öyle.
5:14
Şirket refinerisini tam kapasiteye yakın
5:17
çalıştırdığında. Üretilen fazladan her bir birim
5:20
ürün için yeni bir genel merkez binası inşa etmesi gerekmiyor
5:24
sonuçta. Veya yönetip kadrosunu iki
5:26
katına çıkarması gerekmiyor. Sabit giderler aynı kalırken
5:30
satışlar arttığı için kasaya giren her yeni liranın çok daha
5:34
büyük bir kısmı kar olarak doğrudan bilançonun en alt
5:37
satırına iniyor. Işin matematiği tam olarak bu
5:39
zaten satış hacmi genişlerken operasyonel maliyetlerin oransal
5:43
olarak baskılanması, yönetimin verimliliği konusundaki
5:46
başarısını gösteriyor. Çok net.
5:49
Üstelik bu durum sadece gelir tablosuna değil, şirketin
5:52
finansal sağlığına da doğrudan yansıyor.
5:54
Hani çok yüksek kâr açıklayıp arka planda ağır borç yükü
5:57
altında ezilen şirketler vardır ya.
6:00
Onlar yatırımcı için her an patlamaya hazır bir risk
6:03
barındırır. Birazdan şirketin bu devasa
6:06
kârla neler yaptığına kasasındaki nakdi ve o çok
6:09
konuşulan dev temettü dayatımına gireceğiz.
6:12
Ama önce bu karın bilançoda ne kadar sağlam durduğuna bir
6:15
bakalım istiyorum. Bilançoya yani şirketin check up
6:19
sonuçlarına. Harika bir geçiş.
6:22
Finansal check up yaparken ilk bakacağımız yer likidite durumu
6:26
cari oran verilerine bakıyorum. Şimdi şirketin bir yıl içinde
6:30
nakte çevirebileceği dönen varlıkları yaklaşık 315.
6:34
Her lira. Devasa bir rakam.
6:37
Kesinlikle buna karşılık bir yıl içinde ödemesi gereken kısa
6:40
vadeli yükümlülükleriyse 251 milyar lira.
6:44
Bu hesapla cari oran 1.25 seviyelerinde.
6:48
Sağlıklı bir oran. Bir yatırımcı gözüyle bunu
6:51
okuduğumuzda şirketin önümüzdeki bir yıl boyunca kapısına
6:54
dayanacak her bir liralık borca karşılık elinde anında
6:58
kullanabileceği 1.25 lirası var demek oldukça konforlu bir alan.
7:03
Dikkate yastırının kalın olması. Özellikle sanayi şirketleri için
7:07
hayati önem taşır ancak asıl çarpıcı tablo şirketin net poğaç
7:12
pozisyonunda ortaya çıkıyor açıkçası.
7:14
Orada durum nasıl? Şirketin toplam finansal borcu
7:17
55.1 milyar lira, bankadan alınan krediler ihraç edilen
7:22
tahviller vesaire hepsi bu rakamın içinde.
7:25
Fakat aynı anda şirketin kasasında ve banka hesaplarında
7:29
duran nakit ve nakit benzeri varlıkları tam 129.9 milyar
7:33
lira. Bir dakika borç 55 milyar
7:35
kasadaki nakit 130 milyar diyoruz.
7:38
Aynen öyle. Bu durumda net finansal borç
7:41
eksi 21.6 milyar lira oluyor. Kesinlikle negatif net borç.
7:46
Yani yarın sabah yönetim bir karar alıp piyasadaki tüm
7:50
finansal borçlarımızı bugün kapatıyoruz.
7:52
Dese ki diyebilirler? Borcu sıfırladıktan sonra bile
7:55
kasalarında 75 milyar liranın üzerinde nakit kalıyor.
7:58
Aynen öyle. Faizlerin bu kadar yüksek
8:00
seyrettiği bir makro ekonomik iklimde çoğu sanayi şirketi
8:05
kredi faizlerini ödemek için çırpınırken.
8:07
Bu şirketin alacaklı konumunda olması muazzam bir esneklik.
8:12
Finansman gideri yazmak yerine elindeki nakitten faiz geliri
8:15
üretebiliyorlar. Kesinlikle.
8:17
Bu nakit gücü şirkete sadece krizlere karşı dayanıklılık
8:20
sağlamıyor, aynı zamanda yeni fırsatları değerlendirme veya
8:24
piyasa daralırken agresif adımlar atma özgürlüğü veriyor.
8:28
Sanayi sektöründe negatif net borç pozisyonu yönetimin
8:31
uykularını kaçırmayan stratejik düşünmeye alan açan en önemli
8:34
faktördür aslında. Fakat tablolara bakarken beni
8:37
gerçekten duraklatan ve mantığıma ters düşen çok kritik
8:41
bir yer. Var neresi orası?
8:43
Öz kaynaklar. Hah evet o konu çok önemli.
8:46
2025'in sonunda şirketin öz kaynakları 406 milyar liraymış.
8:49
2020 altının mart ayına geldiğimizde bu rakam 360 milyar
8:52
liraya inmiş. Doğru ya eğer kasada bu kadar
8:55
nakit varsa satışlar artıyorsa. Ve çar patlamışsa bilançonun
9:04
kalbi olan öz kaynak kalemi neden küçülür?
9:07
Ilk bakışta çok haklı bir soru. Finansal okuryazarlığın temel
9:11
kuralı öz kaynak eriyorsa şirket değer kaybediyor.
9:14
Der hani burada bizim dışarıdan göremediğimiz bir kan kaybı veya
9:18
bir muhasebe problemi mi var? Yatırımcı bu düşüşü görünce
9:22
paniğe kapılmalı. Mı kesinlikle kapılmamalı.
9:25
Bu son derece yerinde bir şüphe. Gerçi ve yüzeysel bir okumayla
9:29
pek çok yatırımcıyı yanılgıya düşürebilecek bir detay değil
9:32
mi? Normal şartlarda öz kaynak
9:35
erimesi zararın birikmesiyle oluşur ve dediğin gibi kırmızı
9:38
alarmdır. Ancak burada durum tamamen
9:41
farklı. Nasıl yani?
9:42
Bu gördüğümüz bir değer kaybı değil.
9:44
Tam tersine sermaye verimliliğinin bir sonucu.
9:47
Yani şirketin ürettiği değeri paylaşma stratejisi.
9:50
Bunu biraz. Somutlaştıralım bence şirket
9:53
para kazanıyor ama öz kaynağı düşüyor.
9:56
Bu nasıl bir verimlilik sağlıyor?
9:58
Bilanço'nun temel denklemini hatırlayalım, varlıklar eşittir,
10:01
borçlar artı öz kaynaklar. Evet en temel kural.
10:05
Şirket elde ettiği bu karı kasasında atıl bir şekilde
10:09
tutmak yerine hissedarlarına devasa bir nakit kar payı yani
10:13
temettü ödemesi yapma kararı aldı.
10:16
Irket yatırımcısının cebine milyarlarca lira nakit
10:19
koyduğunda bu para şirketin kasasından yani varlıklarından
10:23
çıkıyor. Mantıklı.
10:25
Borçlar değişmediği için de matematiksel olarak dengeyi
10:28
sağlamak adına öz kaynaklar azalıyor.
10:31
Yani şirket zarar edip küçülmüyor aslında.
10:33
Hayır, asla ürettiği devasa refahı yatırımcısıyla bölüştüğü
10:37
için defter üzerindeki değeri teknik olarak aşağı iniyor
10:41
sadece. Anlıyorum yani o eksilen kısım
10:44
buharlaşmadı şirketin ortaklarının.
10:47
Sahiplerinin kişisel banka hesaplarına transfer oldu.
10:50
Kesinlikle. Bu da bizi doğrudan nakit akış
10:53
tablosuna götürüyor. Çünkü öz kaynaktaki o azalmanın
10:57
bir zayıflık değil, kar dağıtımı olduğunu netleştirdik.
11:01
Peki bu temettüyü ödeyecek nakdi operasyonlardan nasıl
11:04
çıkarıyorlar? Nakit akış tablosuna
11:07
baktığımızda operasyonel tarafta çok keskin bir dönüşüm var.
11:10
Açıkçası ne gibi 2025'in ilk çeyreğinde işletme
11:13
faaliyetlerinden sağlanan nakit akışı eksi 26.4 milyar liraydı.
11:19
Bir dakika, eksi 26 milyar lira mı?
11:22
Evet, şirket kağıt üzerinde kâr etse bile faaliyetlerini
11:26
sürdürmek için kasasından nakit yakıyordu.
11:28
Geçen yıl. Nasıl yani?
11:30
Bir şirket nasıl olur da kâr ederken operasyonlardan nakit
11:33
yakar? Bu çok garip değil mi?
11:35
Aslında rafinaj sektörü için çok normal.
11:39
Bu sektör muazzam büyüklükte bir işletme sermayesi gerektirir.
11:42
Şöyle ki, ham petrolü dünya piyasalarından satın alırsınız,
11:47
bunu tanklarınıza doldurursunuz, rafine edersiniz ve satarsınız.
11:51
Hıhı bazen petrol fiyatlarının artacağı beklentisiyle stokları
11:55
doldurursunuz. O petrol tankta durduğu sürece
11:58
parayı oraya bağlamış olursunuz. Nakte dönmüyor yani o para.
12:02
Aynen öyle ya da vadeli satış yaparsınız.
12:06
Ürünü teslim edersiniz ama tahsilatı üç ay sonra
12:09
yapacaksınızdır. Gelir tablosu size kar yazar ama
12:12
para henüz kasaya girmemiştir. Hee anladım.
12:15
Işte geçen yıl ki o eksin. Akit akışı bu tür işletme
12:18
sermayesi ihtiyaçlarından kaynaklanıyordu.
12:21
Peki bu çeyrekte ne değişti? 2000 altının ilk çeyreğinde bu
12:25
tablo tamamen tersine döndü. Artı 6.2 milyar liralık taze
12:29
nakit girişi sağlandı. Harika bir dönüş.
12:31
Şirket o bağladığı sermayeyi çözmeye alacaklarını tahsil
12:35
edip, stoklarını eritmeye ve operasyonlarını sıcak paraya
12:39
dönüştürmeye başlamış. Işletme sermayesinin bu kadar
12:42
ustaca yönetilmesi gerçekten etkileyici.
12:45
Kâr rakamı güzel bir vitrindir ama banka hesabına girmedikçe
12:49
sadece bir illüzyondur. 33 milyar lira temettü dağıtma
12:53
kararı alınmış. Devasa bir rakam.
12:56
Bunun 20 milyar liralık ilk taksitide 2020 altının mart
12:59
ayında yani incelediğimiz bu ilk çeyrekte hissedarlara nakten
13:02
ödenmiş. Nakit olarak ceplere girdi o
13:06
para. Işletme okullarında örnek
13:08
gösterilen o klasik nakit ineği profili tam olarak budur.
13:12
Hani ana işkolu, güçlü, nakit basar ve bu nakit doğrudan ort.
13:16
Kara dağıtılır. Sermaye dağıtımı konusunda
13:18
gerçekten ders niteliğinde bir tablo var karşımızda.
13:21
Üstelik şirket elde ettiği naktin tamamını sadece temettüye
13:25
de yatırmıyor. Başka ne yapıyorlar?
13:26
Raporda aktifleştirilen borçlanma maliyetinin sıfır
13:29
olduğunu görüyoruz. Yani kredi çekip ağır faiz yükü
13:33
altına girerek yeni devasa fabrikalar kurmuyorlar.
13:36
Temkinli gidiyorlar yani? Evet ama stratejik adımlar da
13:39
atıyorlar. 2025'in başında ekosan ve euromek adında iki
13:43
güneş enerjisi ve elektrik şirketini satın aldılar mesela.
13:48
Aaa, bu çok önemli bir detay. Kasaya giren güçlü nakit akışı
13:52
şirketin hem hissedarına milyarlarca lira temettü
13:55
ödemesine hem sıfır net borçla operasyonları çevirmesine
13:59
olanak. Tanıyor hem de geleceğin enerji
14:01
dönüşümüne tohumlar ekiyor. Kesinlikle.
14:04
Aynı anda hepsini yapabiliyorlar.
14:05
Paranın nereden nereye aktığı harika bir şekilde ortaya çıktı
14:08
bence. Peki ama bu nakit tam olarak
14:11
hangi çarkların dönmesiyle üretiliyor?
14:14
Faaliyet raporuna göre şirketin satışları ve kârı hangi
14:17
segmentlerden geliyor? Şirketin faaliyetleri aslında
14:20
iki ana eksen üzerinden ilerliyor.
14:22
Rafinaj ve elektrik rakamları masaya koyduğumuzda bilançonun
14:27
yükünü kimin çektiği çok berrak. Rafinajdır herhalde.
14:30
Tabii ki. Rafinaj segmenti tek başına
14:32
256.4 milyar liralık bir hasılat yaratmış.
14:36
Inanılmaz. Ve bunun karşılığında 11.6
14:40
milyar lira faaliyet kârı üretmiş, bütün o temettüleri
14:44
yatırımları finanse eden asıl kas gücü burası.
14:47
Peki ya elektrik? Diğer yanda elektrik segmenti
14:50
var. Dediğin gibi bu bölümün hasılatı
14:53
sadece 1.7 milyar lirada kalmış. Rafinajın yanında hiçbir şey.
14:57
Aynen üstüne üstlük 223.000.000 TL faaliyet zararı yazmış.
15:01
Anladım. Elektrik tarafı şu aşamada kara
15:04
katkı sunmak bir yana, bilançoya eksi yazan bir geliştirme
15:08
projesi görünümünde açıkçası. Yani rafinaj o kadar devasa bir
15:12
ağırlığa sahip ki. Elektrikteki o zarar ana
15:15
bilançoda sadece bir yuvarlama hatası gibi duruyor.
15:19
Çok doğru bir benzetme. Peki bu devasa rafinaj
15:22
operasyonunun ana müşterisi kim ihracatta mı çalışıyorlar, yoksa
15:26
tamamen Türkiye pazarının talebini mi karşılıyorlar?
15:29
Büyümeyi sürükleyen asıl motor açık ara iç pazar.
15:32
Öyle mi rakamlar nasıl? Yurt içi satışlar 197.1 milyar
15:37
lira gibi muazzam bir hacme sahip.
15:40
Yurt dışı satışlar ise 64.4 milyar lirada kalmış.
15:43
Neredeyse 3'te biri. Aynen bu rakamlar bize şirketin
15:48
türkiye'nin endüstriyel ve bireysel enerji talebini
15:50
karşılayan en kritik damar olduğunu gösteriyor.
15:53
Kesinlikle. Ancak tam burada faaliyet
15:57
raporunu incelerken yatırımcıların dikkatini çekmesi
16:00
gereken önemli bir veri kısıtlamasından bahsetmeliyiz.
16:03
Ne gibi bir kısıtlama evet raporu okurken benim de
16:06
dikkatimi çeken bir eksiklik oldu.
16:08
Gerçi değil mi? Şirketin satış hacmini biliyoruz
16:11
ama yurt içi rafinaj pazarındaki payımız yüzde şu kadardır.
16:16
Veya kapasite kullanım oranımız şu seviyededir gibi spesifik
16:21
yüzdesel operasyonel performans kriterlerini göremedim ben.
16:25
Yok raporda. Normalde sanayi şirketleri bu
16:27
metrikleri öne çıkarmayı çok sever.
16:30
Bu verilerin raporda bolmaması analizi zorlaştırıyor mu sence?
16:34
Ilk çeyrek gibi ara dönem raporlarında bu tür spesifik
16:38
pazar payı. Veya detaylı kapasite
16:40
verilerinin yer almaması çok sık karşılaşılan bir durumdur
16:43
aslında. Yıl sonuna saklıyorlar sanırım.
16:46
Aynen öyle. Şirket bu verileri muhtemelen
16:49
yıl sonu raporlarına saklıyor. Ancak analitik bir bakış
16:53
açısıyla o spesifik yüzdeyi bilmesek bile 197 milyar liralık
16:58
yurt içi satış hacmi kendi başına çok net bir mesaj veriyor
17:01
zaten. Doğru rakam konuşuyor.
17:04
Türkiye'deki toplam enerji tüketimiyle bu rakama
17:06
oranladığınızda şirketin yurtiçi pazarda pazarın hakimi, rakipsiz
17:11
ve tartışmasız en büyük oyuncusu olduğu gerçeği matematiksel
17:15
olarak kanıtlanmış oluyor. O pazara payı yüzdesi yazmasa da
17:18
belli. Diyorsun kesinlikle o oranın çok
17:21
yüksek olduğu tartışmaya kapalı. Şimdi bu raporun yatırımcılar
17:25
için en kritik bölümüne geliyoruz bence.
17:28
Evet, değerleme. Tüm bu geçmiş hasılatı, nakit
17:32
akışını ve borç yapısını detaylıca konuştuk.
17:35
Ancak finansal piyasalar geçmişte olanları değil,
17:39
gelecekte olacakları fiyatlar. Her zaman öyledir.
17:42
Bu noktada şirketin şu an ucuz mu pahalı mı olduğunu ve 2020
17:46
altının geri kalanında bizi neyin beklediğini anlamak
17:49
zorundayız. Şirket ileriye dönük bize ne
17:52
gibi ipuçları veriyor? Açıkçası burası yatırımcının en
17:56
çok zorlanacağı bölüm diyebilirim.
17:57
Neden? Çünkü bu ara dönem raporunda
18:00
şirket yıl sonunda ne kadar satış hacmine ulaşmayı
18:04
planladığını. Veya kar marjının ne olacağına
18:07
dair bir rehberlik sunmamış. Yani forward geydens dediğimiz
18:10
beklendiğinde tablosu yok. Maalesef yok.
18:13
Aynı şekilde mevcut hisse fiyatı üzerinden fiyat kazanç oranı
18:18
veya firma değeri fök gibi değerleme çarpanları da raporda
18:21
yer almıyor. Anladım.
18:23
Dolayısıyla şirketin piyasa değerinin ucuz mu yoksa pahalı
18:27
mı olduğunu bu raporun içinden doğrudan okuyamıyoruz.
18:30
Bu yatırımcı mı c n'si bulacaklarocoman?
18:33
Evet ya yatırımcı kendisi hesaplayacak ya da aracı kurum
18:36
analistlerinin raporlarına bakacak.
18:38
Şirket bize yıl sonunda şu kadar kâr edeceğim demiyor yani.
18:42
Fakat petrol gibi jeopolitik riskleri, aşırı duyarlı döviz
18:46
kurlarının her gün değiştiği bir coğrafyada iş yapıyorlar.
18:50
Hem de nasıl? Sadece petrol fiyatının bir
18:53
haftada %10 düşmesi bile milyarlarca lira stok zararı
18:57
yazmalarına sebep olabilir. Sonuçta kesinlikle.
19:00
Eğer gelecekle ilgili net bir kar hedefi yoksa yatırımcı
19:04
şirketin bu devasa riskleri nasıl yönettiğine bakarak bir
19:07
güven inşa etmeli değil mi? Tam olarak öyle geleceğe dair en
19:11
net sinyalleri şirketin risk yönetim mekanizmalarında
19:14
buluyoruz zaten. Neler yapıyorlar peki?
19:17
Rapor bize kur ve ürün fiyatı dalgalanmalarına karşı şirketin
19:21
ne kadar savunmacı bir zırh giydiğini gösteriyor.
19:24
Ilk olarak kur riski şirket döviz cinsinden yükümlülüklerini
19:29
yine döviz cinsinden varlıklarla eşleştirerek doğal bir kalkan
19:33
oluşturuyor. Doğal hege dediğimiz olay.
19:36
Aynen açıkta kalan kısım içinse türev piyasaları kullanarak kur
19:40
şoklarına karşı kendini kilitliyor.
19:42
Kur riski anlaşılır? Peki ya esas faaliyet riski yani
19:47
ham petrolü alıp işledikten sonra satacağa benzin veya
19:51
motorinin fiyatının düşme riski? Işte asıl ustalık orada.
19:55
Burada raporda, ürün krak marjı sabitleme diye oldukça teknik
19:59
bir ifade geçiyor. Evet, yatırımcıyı korkutan
20:02
terimlerden biri. Bunu biraz soluklanıp finans
20:05
şargonundan çıkararak konuşalım istiyorum.
20:08
Şöyle düşün, mahallemizdeki bir fırıncıyı ele alalım.
20:11
Harika bir analoji olur, dinliyorum.
20:13
Fırıncı 6 ay sonra. Sıcağı ekmeğin kârını bugünden
20:17
garanti altına almak istiyor. Unun fiyatı artar mı?
20:21
Ekmeğe zam yapabilir miyim diye strese girmek yerine aynen gidip
20:25
büyük bir restoran zinciriyle ve un tedarikçisiyle bugünden
20:29
anlaşıyor. 6 ay boyunca unu sizden şu fiyata alıp ekmeği bu
20:33
fiyattan satacağım, aradaki kârım da her bir ekmek için tam
20:37
5 TL olacak diyor. Müthiş bir sistem.
20:39
Böylece dünyada buğday krizi çıksa da yan sokaktaki fırın
20:44
ekmekte damping yapsa da bizim fırıncının kârı hiç değişmiyor.
20:48
Tüpraşın türev piyasalarda yaptığı o kürek marjı sabitleme
20:52
işlemi de tam olarak fırıncının yaptığı bu anlaşma değil mi?
20:56
Bu gerçekten kusursuz bir benzetme oldu.
20:58
Öyle mi? Kesinlikle fırıncının onu
21:01
tüpraşın ham petrolüdür. Sattığı ekmekse benzin veya jet
21:05
yakıtıdır. Ham petrolün alış fiyatıyla
21:08
rafine ürünü satış fiyatı arasındaki o farka creek marjı
21:12
denir işte. Anladım.
21:14
Küresel piyasalardaki dalgalanmaları öngörmeye
21:17
çalışmak yerine 2020 altının ikinci çeyreği için tam
21:20
5.445.000 varillik işlem yaparak bu marjı bugünden türev
21:23
sözleşmelerle kilitlemiş. Inanılmaz bir miktar.
21:31
Yönetim adeta ben sürpriz sevmiyorum.
21:33
Gelecekteki kârımı bugünden sigortalıyım diyor.
21:36
Yatırımcısına bu öngörülebilirlik paha biçilemez
21:39
bir güvence. Kesinlikle öyle gelecekle ilgili
21:43
bir diğer önemli detayda şirketin ortaklık yapısındaki
21:46
değişim sanırım. Evet, o da çok konuşuldu
21:49
piyasada. Mart 2020 altı'da ana ortak Koç
21:52
Holding elindeki 40.000.000 nominal değerli payı piyasada
21:55
satarak şirketin halka açıklık oranını %48. 85'e yani neredeyse
22:02
yarı yarıya çıkardı. Ana ortağın hisse satması
22:05
genelde piyasada bir tedirginlik yaratabilir.
22:07
Hani patron mal satıyor diye düşünülür.
22:09
Yüzeyden bakıldığında öyle algılanabilir tabii.
22:12
Ancak bunun likidite açısından farklı bir anlamı olmalı diye
22:15
düşünüyorum. Bu hamleyi yatırımcının nasıl
22:18
okumalı? Kurumsal finansman dünyasında bu
22:21
çok stratejik bir adımdır aslında.
22:23
Neden? Çünkü halka açıklık oranının
22:25
artması, o hissenin borsadaki derinliğini muazzam ölçüde
22:28
artırır. Küresel emeklilik fonları veya
22:31
büyük yatırım bankaları fiyatı sarsmadan istedikleri an 10
22:35
milyonlarca dolarlık alım satım yapabilecekleri derin havuzlar
22:38
ararlar her zaman. Sığ sulara girmek istemezler
22:41
yani. Aynen öyle.
22:43
Piyasada serbestçe dolaşan hisse sayısının artması.
22:46
Şirketi bu uluslararası fonların radarına sokar.
22:49
Hissenin işlem hacmini ve dolayısıyla adil fiyat oluşumunu
22:52
destekler. O zaman bu satış aslında uzun
22:54
vadede hissenin kurumsal yatırımcı çekmesi için pozitif
22:58
bir hamle. Kesinlikle pozitif okunması
23:00
gereken bir likidite artışı bu. Tüm raporu bilançoyu gelir
23:05
tablosunu ve risk politikalarını didik didik ettik.
23:08
Karşımızdaki tabloyu netleştirmek gerekirse.
23:11
Nasıl özetlersin? Yüksek enflasyona rağmen
23:14
satışlarını reel olarak artıran. Uçsuzluk konforuyla çalışan
23:18
operasyonlarından sıcak para üreten ve bunu cömertçe
23:22
hissedarına dağıtırken fiyat risklerini ustaca bertaraf eden
23:26
çok iyi yönetilen bir sanayi şirketi var elimizde.
23:29
Çok isabetli bir özet oldu. Kendi alanının açık ara lideri.
23:33
Ve bu liderlik pozisyonunu da finansal gücüyle tahkim etmeye
23:37
devam ediyor. Yatırımcı için oldukça şeffaf ve
23:41
güçlük temellere dayanan bir tablo.
23:43
Kesinlikle katılıyorum. Ancak tam da burada bu sohbeti
23:46
bitirirken. Senin zihnine üzerinde düşünmen
23:49
için bir tohum ekmek istiyorum. Nasıl bir tohum bu?
23:52
Bizi dinleyen sevgili yatırımcı bugün rakamları incelerken
23:56
gördük ki rafinaj işi 256 milyar liralık her gün milyonlarca
24:00
litre fosil yakıt üreten bir devlet elektrik segmentiyse
24:03
sadece 1.7 milyar lira hasılat yapan ve şu an operasyonel
24:08
olarak zarar eden bilanço'nun köşesine iliştirilmiş minicik
24:11
bir detay. Konuştuk bunu.
24:16
Ancak dünyanın hızla değiştiği fosil yakıt tüketiminin
24:20
sorgulandığı ve sanayinin tamamen yenilenebilir enerjiye
24:24
doğru evrildiği yepyeni bir çağa giriyoruz.
24:27
Çok doğru bir nokta. Acaba bugün bilançoda sadece bir
24:31
virgül gibi duran o yakın zamanda satın alınan küçük güneş
24:35
enerjisi şirketleri önümüzdeki 20 yıl içinde bu devasa sanayi
24:39
imparatorluğu'nun asıl hayatta kalma sigortası olabilir mi?
24:43
Vay canına çok derin bir bakış açısı bu.
24:45
Belki de. Muazzam raporu okurken asıl
24:48
dikkatimizi vermemiz ve her çeyrekte büyümesini takip
24:52
etmemiz gereken yer şu an para basan o ana gövde değil, zarar
24:56
eden o küçük satırdır ne dersin? Bence yatırımcıların bunu uzun
25:00
uzun düşünmesi lazım. Bu soruyu seninle baş başa
25:03
bırakıyoruz. Bir sonraki analizimizde
25:06
görüşmek üzere. Kendine ve yatırımlarına iyi
25:09
bak.