Latest / Market Risk TR / 🔴 TRALT 2026-03 Bilanço Analizi | Türk Altın İşletmeleri A.Ş. (Türk Altın İşletmelerinin rekor kâr patlaması)
Transcript
- 0:00Yani maliyetleri bir yılda neredeyse tek kuruş bile
- 0:03artmazken gelirlerini %60 artırmayı başaran bir şirket
- 0:07düşün. Sadece üç ayda esas faaliyet
- 0:11karını %622 sıçratan bir sihirbazlıktan bahsediyoruz.
- 0:16Peki türk altın işletmeleri bunu nasıl başardı?
- 0:19Yani rakamları ilk gördüğümde açıkçası şirketin muhasebe
- 0:23departmanında sistemsel bir hata falan yapıldığını düşündüm.
- 0:27Hani fazladan bir sıfır eklendi, zannediyorsun.
- 0:30Gerçekten de akıl dışı bir tablo gibi hissettiriyor ama detaylara
- 0:34inince bunun kusursuz çalışan agresif bir strateji olduğunu
- 0:38anlıyoruz. Bugün derinlemesine analizimizde
- 0:41türk altın işletmeleri a ş var. Yani TR alt.
- 0:45Şirketin 2016 ilk çeyrek yani 1 ocak ile 31 mart arası finansal
- 0:50raporunu masaya yatırıyoruz. Aynen öyle.
- 0:54Bugün takvimler 10 Haziran 2026 hisse fiyatı da şu an tam 43 TL
- 0:59seviyesinde. Hani o sıkıcı muhasebe
- 1:01jargonlarını falan tamamen bir kenara bırakıyoruz.
- 1:03Amacımız senin o aklındaki bu şirket gerçekten para kazanıyor
- 1:07mu, büyüyor mu ve riskleri neler?
- 1:09Sorularına net cevaplar vermek. Kesinlikle o zaman doğrudan
- 1:15gelir tablosundaki o muazzam patlamayla başlayalım.
- 1:18Satışlara yani hasılata baktığımızda geçen yılın aynı
- 1:22dönemine göre 5.52 milyar liradan 8.88 milyar liraya
- 1:28çıktığını görüyoruz. %60 nokta sekizlik bir artış yani
- 1:32enflasyonist bir ortamda bu zaten iyi bir büyüme.
- 1:35Tabi gayet makul bir büyüme ama asıl hikaye tablonun aşağılarına
- 1:39doğru indikçe kopuyor. Kar marjları inanılmaz
- 1:42gerçekten. Sadece brütkâa baksak bile 1.57
- 1:47milyar liradan tam 4.93 milyar liraya uçmuş, %213 artış var.
- 1:52Esas faaliyet kârı ise tam bir anomali diyebiliriz.
- 1:57526.000.000'dan 3.79 milyar liraya fırlamış. %620 ikilik bir
- 2:05sıçrama bu. Yok artık net dönem kârı da aynı
- 2:08şekilde 662.000.000'dan 1.6 milyar liraya yükselmiş, yıllık
- 2:11bazda %140 ikilik bir artış. Tamam, hadi bunu biraz açalım.
- 2:17Açalım tabii. Şirket %60 daha fazla satış
- 2:20yapmış ama maliyetleri nasıl aynı kalmış?
- 2:22Satışların maliyeti üç milyar 948.000.000'dan sadece üç milyar
- 2:26952.000.000'a çıkmış. Işte burada asıl büyüleyici olan
- 2:32şey bu dikey analiz detayı aradaki fark sadece 1000'de bir
- 2:38satışlar milyarlarca lira artıyor.
- 2:40Kasaya sel gibi para akıyor. Ama dükkanı çevirmenin maliyeti
- 2:44yerinden bile kıpırdamıyor. Bu nasıl mümkün olabilir ki?
- 2:47Yani altın madenciliğinde maliyetler enflasyondan Hikmet
- 2:50etkilenmiyor. Bunu aslında devasa bir sinema
- 2:53salonu işletmek gibi düşün. O salonu açtığında perdenin
- 2:57projeksiyonun, iklimlendirmenin e ve çalışanların devasa bir
- 3:02sabit maliyeti vardır. Mecburen o masrafı yapacaksın.
- 3:06Aynen içeride 10 kişide film izlese 1000 kişide izlese senin
- 3:11o salonu açık tutma maliyetin neredeyse aynıdır ama o sabit
- 3:15maliyeti bir kez çıkardıktan sonra sattığın her fazladan bir
- 3:19et %100 saf kardır. Yani operasyonel kaldıraç
- 3:22dediğimiz şey madencilikte sabit maliyetler inanılmaz yüksek.
- 3:26Tam olarak bu geçen yıl maliyetlerin gelir içindeki payı
- 3:30%70 1.4 seviyesindeydi. Yani kazandıkları her 100
- 3:35liranın 70. Biri maliyete gidiyordu.
- 3:38Ve bu yıl o oran %40 4.4'e çakılmış.
- 3:41Evet, çünkü altın fiyatları küresel bazda arttığında veya
- 3:45kur yükseldiğinde senin o kepçe operatörünü ödediğin maaş aynı
- 3:50oranda artmıyor. Fiyatlardaki artış sabit maliyet
- 3:53barajını aştığı an doğrudan net kâra yansıyor.
- 3:57Anladım küresel altın fiyatlarındaki rüzgarı
- 3:59arkalarını almışlar ve geminin ağırlığı sabit kaldığı için
- 4:03adeta uçuşa geçmişler. Ama raporda sadece yerin
- 4:07altından çıkarılan altının parası yok, bildiğim kadarıyla.
- 4:10Yok kesinlikle yok. Tablonun aşağılarında tek
- 4:13seferlik kalemler var ve orada yatırım faaliyetlerinden elde
- 4:17edilen gelirler tam 1.6 milyar lira. 1.6 milyar lira sadece
- 4:23yatırımdan geliyor yani. Aynen öyle şirketi
- 4:26değerlendirirken o paranın madeni kazarak mı yoksa faizden
- 4:31mi geldiğini ayırmak zorundayız. Bu rakam operasyonlardan değil,
- 4:35kasalarındaki devasa nakdin yarattığı faizden ve finansal
- 4:39varlık değerlemelerinden geliyor.
- 4:41Şirket şu an sadece bir madenci değil, bildiğin çok büyük bir
- 4:45fon yöneticisi gibi takılıyor. Bu kadar büyük bir faiz geliri
- 4:49için bankada devasa bir paralarının olması lazım.
- 4:53Bu da bizi doğrudan bilançonun kalbine götürüyor.
- 4:55Kesinlikle bilançoya bakmamız şart.
- 4:58Şirketin kasasındaki nakit dağını ve borçsuzluk durumunu
- 5:01incelemeden hemen önce küçük bir hatırlatma yapayım.
- 5:04Eğer bu tarz bilanço röntgeni analizlerimizi seviyor ve
- 5:07yatırımlarını bu vizyonla şekillendirmek istiyorsan,
- 5:10serimizin takipçisi olmaya devam et.
- 5:13Evet, bilançoya dönersek incelediğim sanayi şirketleri
- 5:16arasında böyle bir tabloyu çok nadir gördüm.
- 5:19Ortada borç falan yok. Türkiye gibi finansman
- 5:22maliyetlerinin zirvede olduğu bir ülkede borç çevirmek
- 5:26kabustur ama TRA lt in finansal borcu teknik olarak sıfır.
- 5:32Sadece 12.6 milyon liralık ufak bir kiralama borcu görünüyor.
- 5:35O kadar. Buna karşılık nakit ve kısa
- 5:38vadeli finansal yatırımları toplamı tam 24.1 milyar lira.
- 5:42Şirket, kelimenin tam anlamıyla net nakitte yüzüyor.
- 5:46Gerçekten inanılmaz bir likidite varlık finansmanına baktığımızda
- 5:50toplam 58.9 milyar liralık varlığın 48.6 milyar lirası öz
- 5:56kaynaklarla finanse ediliyor. Varlıkların %82 buçuğu ana
- 6:01sermayeyle ayakta duruyor yani. Aynen öyle.
- 6:04Geriye kalan %17 buçukluk kısımda öyle.
- 6:06Banka kredisi falan değil, çoğunlukla vergi karşılıkları
- 6:10veya ticari borçlar. Öz kaynaklarda ilk çeyrekte 47
- 6:15milyardan 48.6 milyara çıkarak yüzde 3.4 büyümüş.
- 6:20Ya tam bu noktada sana itiraz edeceğim.
- 6:23Çok temel bir metrik var, şirket harika görünüyor, borcu yok
- 6:27falan ama sermaye verimliliğini hesapladığımda ortada ciddi bir
- 6:31gariplik var. Nedir?
- 6:33O. Ilk çeyrek için özkaynak
- 6:35karlılığını yani aroi oranını hesaplıyorum.
- 6:38Yaklaşık yüzde 3.3 çıkıyor. Bunu yıllıklandırırsak bile %10
- 6:433.2 falan yapıyor. Faaliyet karını %600 artıran bir
- 6:47şirketin özkaynak karlılığın nasıl enflasyonu bu kadar
- 6:50altında kalabilir? Bu yatırımcı için kıpkırmızı bir
- 6:53bayrak değil mi? Kırmızı bayrak gibi duruyor ilk
- 6:56bakışta haklısın ama aslında bu durum şirketin o devasa nakdinin
- 7:01yarattığı matematiksel bir illüzyon.
- 7:04Nasıl bir illüzyon biraz açar mısın?
- 7:06Şöyle düşün, öz kaynak karlılığı, net karın öz
- 7:10kaynaklara bölünmesiyle bulunur. Senin paydan ne kadar şişkinse
- 7:14oranın o kadar düşük çıkar artalın.
- 7:17Öz kaynağı tam 48.6 milyar lira. Yani havuz o kadar büyük ki o
- 7:23muazzam kâr bile içinde damla gibi kalıyor.
- 7:26Anladım, o 24 milyarlık devasa nakit asıl işe yaramadığı için
- 7:30verimliliği aşağı çekiyor. Kendi ayaklarını sıkıyorlar bir.
- 7:34Nevi aynen öyle buna finansta tembel nakit deriz.
- 7:38O para madencilikte kullanılmıyor.
- 7:40Bankada durup risksiz faiz getiriyor.
- 7:43Madenciliğin o yüksek marjını yaratmadığı için de şirketi
- 7:46kağıt üzerinde hantal gösteriyor.
- 7:49O zaman şu soruyu sormak zorundayım, nakit akışlarına
- 7:52baktığımızda işletme faaliyetlerinden sağlanan nakit
- 7:564 buçuk milyardan 9.3 milyar liraya fırlamış nakit dönüşüm
- 8:00oranı mükemmel görünüyor. Bir yatırımcının en çok aradığı
- 8:04şey budur zaten. Şirket karını sadece kağıt
- 8:07üzerinde göstermiyor. O karı tıkır tıkır, sıcak nakle
- 8:11çevirip kasasına koymakta son derece başarılı.
- 8:14Peki bu kadar sıcak nakit üretiyorlarsa temettü
- 8:16yatırımcıları niye bayram etmiyor?
- 8:18Kasada 24 milyar var ama yatırımcıya giden bir şey yok.
- 8:22Bu parayla ne yapıyorlar tam olarak.
- 8:24Şu an için parayı kendilerine saklıyorlar diyebiliriz.
- 8:28Ama yatırımlarda devam ediyor. Sadece ilk çeyrekte maddi duran
- 8:32varlık alımı için 1.7 milyar liralık nakit çıkışı olmuş.
- 8:36Ciddi bir kepek sarjaması var. Dipnotlara baktığımda o paranın
- 8:40büyük kısmının ağrı Molla kara altın madeni projesine gittiğini
- 8:43görüyorum. Evet, ağrı mollakara şirketin
- 8:46gelecekteki kapasite artışının temel dinamosu büyüme hikayesi
- 8:50oradan gelecek. Geri kalan devasan nakdi ise
- 8:54vadeli mevduatlarda değerlendiriyorlar. 8 buçuk
- 8:57milyar liralık kısım mevduatta ve 325.000.000 TL faiz üretmiş.
- 9:00Sadece bu çeyrekte gerçekten orta ölçekli bir fabrikanın
- 9:04yıllık kârı gibi. Peki operasyonel tarafa bakalım
- 9:06bu kadar malı kime nasıl satıyorlar?
- 9:11Işin belki de en güzel kısmı burası.
- 9:13Trelti'nin satış departmanı falan ter dökmüyor.
- 9:17Reklam kampanyası yok, fiyat kırma yok.
- 9:19Ne yapıyorlar peki? Ürettikleri altının neredeyse
- 9:22tamamını beetee be modeliyle yani doğrudan içeride merkez
- 9:27bankasına ve lisanslı yerel rafinerilere satıyorlar.
- 9:31Aaa pazar derdi yok yani. Üstelik konsinye ve genelde bir
- 9:35gün vadeli satıyorlar diye okudum.
- 9:37Aynen öyle. Eğer bunu büyük esme bağlarsak,
- 9:41bu şirketin tahsilat riski sıfır ürettiği dorre altını, ertesi
- 9:46gün devlete veya rafineriye verip anında nakte
- 9:50çevirebiliyor. Satışların 8.8 milyarı altın
- 9:54ufak bir 75 milyonluk kısmı da gümüş.
- 9:58Sanayicinin rüyası gerçekten. Malı üret ertesi gün paranı al,
- 10:03tamam her şey rüya gibi maliyetler sabit kar artıyor.
- 10:07Tahsilat riski yok. Peki değerleme ne alemde?
- 10:11Hisse fiyatı 43 TL ve şirketin 3.2 milyar adet hissesi var.
- 10:18Piyasa değeri 137.7 milyar liraya ulaşıyor.
- 10:21Türkiye piyasaları için gerçekten devasa bir büyüklük.
- 10:25Fiyat bölü defter değerine bakarsak, 137.7 milyarı o 48.6
- 10:31milyarlık öz kaynağı böldüğümüzde çarpan yaklaşık
- 10:352.83 çıkıyor. Benim asıl takıldığım yer fk
- 10:39oranı yani fiyat kazanç çarpanı. Ilk çeyrekte hisse başı kazanç
- 10:440.503 TL gelmiş. Yıllıklandırırsak tahmini 2.01
- 10:49TL falan yapar. Mevcut fiyat üzerinden FK oranı
- 10:53yaklaşık 21 seviyelerinde açık konuşayım. 21 FK bana biraz
- 10:57pahalı geldi. Düz bakarsan haklısın, pahalı
- 11:00görünebilir ama kasasında nakit dağları olan şirketleri klasik
- 11:04FK ile değerlemek, yatırımcıyı yepyanıltır.
- 11:07Asıl bakmamız gereken şey firma değeri yani EV çarpanıdır.
- 11:12Nakdi denkleme dahil etmemiz gerekiyor dimi.
- 11:15Kesinlikle şirketi 137.7 milyara tamamen satın aldığını düşün o
- 11:20an kasadaki 24.1 milyarlık nakitte senin oluyor.
- 11:24Yani cebinden çıkan gerçek para 113.7 milyar lira.
- 11:29Evet, bu gerçek firma değeri üzerinden bakınca o 20 birlik
- 11:32pahalı fk bir anda çok daha makul hale geliyor.
- 11:35Aynen öyle. Borçsuz ve bol nakit şirketlerin
- 11:39gizli cazibesi buradadır. Gerçekten aydınlatıcı.
- 11:43Peki işte burası gerçekten ilginçleşiyor.
- 11:46Her şey bu kadar toz pembe mi ileriye dönük riskler neler?
- 11:51Üç tane çok temel risk var. Masada birincisi gelir modeli
- 11:55tamamen küresel altın fiyatlarına ve kuru endeksli
- 11:58fiyat belirleme güçleri yok. Altın düşerse o kar marjı anında
- 12:03erir. Dışarıya tam bağımlılık yani
- 12:06ikinci risk nedir? Ikincisi ingiltere'deki koza
- 12:10limiti davası. Şirketin orada üç buçuk milyar
- 12:13liralık bir yatırımı var ama kontrol onlarda değil, hukuki
- 12:17süreç uzuyor ve o devasa paranın bilançodan tamamen silinme riski
- 12:22belirsizliğini koruyor. Üç buçuk milyar, çok ciddi bir
- 12:26para. Neredeyse bir çeyreklik esas
- 12:28faaliyet kârı kadar. Peki üçüncü risk?
- 12:31O da madenciliğin doğası gereği çevre rehabilitasyonu ve maden
- 12:35kapama maliyetleri dağı kazıp bırakamazsın.
- 12:39Şirket bunun için 1.2 milyar lira uzun vadeli karşılık
- 12:43ayırmış, mevzuat katılaşırsa bu maliyet çok daha fazla
- 12:47artabilir. Toparlamak gerekirse üretim
- 12:50maliyetlerini baskılayıp karını feci şekilde artıran devasa bir
- 12:54nakit makinesi var. Karşımızda sıfır tahsilat riski
- 12:58sıfır ticari risk ama altın fiyatlarına bebekten bağlılar ve
- 13:02masada ciddi hukuki riskler var. Kesinlikle ve tüm bunlar bize
- 13:07aslında çok önemli bir soruya getiriyor.
- 13:09Nedir? O.
- 13:10Şirketin ana ortağının Türkiye varlık fonu olduğunu
- 13:13unutmayalım. Kasadaki o 24 milyar liralık
- 13:17devasa likit varlıkla ne yapacaklar?
- 13:19Madencilikte büyümeye mi devam edecekler, yoksa devasa bir
- 13:23temettü dağıtma makinesine mi dönüşecekler?
- 13:26Gerçekten çok kritik bir ayrım. Sen bu devasa nakit havuzunun
- 13:30yerinde olsan nasıl bir sermaye tahsisi, stratejisi izlerdin
- 13:35parayı yeni madenlere mi gömerdin yoksa temettü olarak
- 13:39yatırımcıyla mı paylaşırdın? Bu soruyu senin düşünmene
- 13:42bırakıyoruz. Bir sonraki derinlemesine
- 13:44analizde görüşmek üzere.