Latest / Market Risk TR / 🔴🇹🇷 #COSMO | Cosmos Yatırım Holding 2025/9 Bilanço Analizi

Transcript

🔴🇹🇷 #COSMO | Cosmos Yatırım Holding 2025/9 Bilanço Analizi · Market Risk TR

0:00
Hoş geldiniz elimizdeki bir yığın rapora mali tabloya
0:04
bakarak bir şirketin geleceğine dair bir ipucu yakalamak, bir
0:09
sır perdesini aralamak mümkün mü?
0:12
Bugün sizin için tam da bunu yapmaya çalışacağız.
0:16
Önümüzde kosmos yatırım holdingin 30 Eylül 2025 tarihli
0:19
mali tabloları ve faaliyet raporu var.
0:22
Amacımız bu rakamların ve paragrafların arasındaki
0:25
hikayeyi ortaya çıkarmak. Şirketin bugünkü ruh halini
0:29
anlamak. Finansal bir check up gibi
0:33
düşünebilirsiniz aslında. Şirketin sağlığı.
0:36
Yerinde mi kasları? Güçlü mü yoksa?
0:39
Bizim görmediğimiz gizli. Bir.
0:41
Yorgunluk mu taşıyor? Rakamlar soğuk ve mesafeli.
0:45
Görünebilir ama aslında. Her biri bir fısıltı, bir
0:49
itiraf. Gibidir bizim görevimiz.
0:52
De o fısıltıları sizin için bir araya getirip anlamlı bir sese
0:55
dönüştürmek. O zaman o sese kulak verelim işe
0:59
en baştan başlayalım. Önce şirketi biraz tanıyalım.
1:03
Kimdir bu kosmos? Hikaye 1.990 beşte istanbul'da
1:08
bumeran yatırım ortaklığı adıyla başlıyor.
1:11
O zamanlar amacı adından da anlaşılacağı gibi menkul kıymet
1:14
alıp satmak yani tipik bir yatırım ortaklığı.
1:17
Fakat asıl önemli değişim bence 2.010 üçte yaşanıyor.
1:21
Şirket adını kozmos yatırım Holding olarak değiştiriyor ve
1:25
bir kabuk değişimi yaşıyor. Artık amacı hisse senedi alıp
1:28
satmak değil, bizzat şirketlerin sermayesine ve yönetimine
1:32
katılarak onları büyütmek yani stratejik bir kimlik değişimi
1:36
bu. Anladım.
1:38
Merkezi de istanbul, esenler'deki tekstil kent'te.
1:41
Peki bir Holding olarak gücünü nereden alıyor?
1:44
Bu yeni stratejinin somut yansımaları neler, hangi
1:47
alanlarda varlık gösteriyor? Işte burası bir holdingin
1:50
kalbini anlamak için kritik kozmos'un gücü sahip olduğu
1:54
şirketlerden, yani portföyünün çeşitliliğinden geliyor. 3 ana
1:58
kolda faaliyet gösteriyorlar inşaat taahhüt, elektrik,
2:02
elektronik ve tabii ana çatı olan Holding.
2:06
Bu kolların altında da önemli oyuncular var.
2:08
Mesela yüzde altmışına sahip oldukları kozmoz, mühendislik,
2:12
inşaat ve mühendislik alanında faaliyet gösteriyor.
2:15
Özellikle 2.020 beşte sermayesini 10 milyondan
2:18
110.000.000 liraya çıkarması o kolda büyümeye ne kadar
2:21
odaklandıklarını gösteren bir işaret.
2:23
Anlıyorum yani bir onda genel inşaat işleri var.
2:27
Diğer şirketlerse daha niş daha özel alanlara odaklanmış gibi
2:31
duruyor. Mesela mekatronik yapı %50.
2:35
Birlik bir iştirak. Raporlarda hastane, metro,
2:39
stadyum gibi yerlere temiz, oda, iklimlendirme gibi çok özel
2:43
sistemler kurduğu yazıyor. Bir de %80 beşine sahip
2:47
oldukları panel smart var. Onlar da elektrik ve otomasyon
2:50
panoları üretiyor. Kesinlikle gördüğünüz gibi
2:53
inşaattan elektroniğe, oradan da gıdaya uzanan çeşitlendirilmiş
2:57
bir portföy var. Unutmamak lazım.
2:59
Bir de %33 payla iştirak. Ettikleri harbi burger.
3:03
Gıda markası mevcut bu çeşitlilik bir nevi finansal.
3:06
Sigorta poliçesi gibi işliyor. Nasıl yani?
3:09
Inşaat sektörü yavaşladığında gıda veya elektronik tarafı
3:13
dengeyi sağlayabilir. Belki de şirketin en büyük
3:16
stratejik güçlerinden biri bu riski dağıtma yeteneği.
3:20
Peki bu yapının direksiyonunda kimler var?
3:23
Ana hissedarlar, ömer ünsalın ve özgür kaya halka açık kısım ise
3:28
yaklaşık %60. Yönetim kuruluna baktığımızda da
3:31
bu 2 ismin yani ana hissedarların direksiyonda
3:34
olduğunu görüyoruz. Evet, bu önemli bir nokta.
3:37
Şirketin ana sahipleri aynı zamanda yönetimi de bizzat
3:41
üstlenmiş durumda. Burada dikkat çeken bir başka
3:44
detay ise yönetim kurulunda hiç kadın üye bulunmaması.
3:47
Bu günümüz kurumsal yönetim tartışmaları ışığında not
3:50
edilmesi gereken bir durum. Peki ya ücretler?
3:54
Yönetici ücretlerine baktığımızda ise 2.020 beşin ilk
3:57
9 ayında yönetim kuruluna ödenen huzur hakkı, ücret gibi
4:01
kalemlerin toplamı 2,3 milyon TL.
4:03
Geçen yılın aynı döneminde bu rakam 1,8 milyon TL imiş yani
4:07
enflasyonun üzerinde bir. Artış söz konusu.
4:12
Ve geldik belki de en kafa karıştırıcı verilerden birine
4:16
insan kaynağı rapor diyor ki bu dönemde ortalama 38 kişi
4:22
çalışmış. Geçen yıl aynı dönemde bu sayı
4:25
112. Yani çalışan sayısı neredeyse
4:28
üçte birine düşmüş. Bu çok dramatik bir düşüş.
4:32
Kesinlikle bu tek başına çok şey anlatabilir.
4:35
Şimdi bunu başka bir veriyle birleştirelim.
4:38
Birazdan detaylarına gireceğiz ama satışların en çok düştüğü
4:41
alan inşaat taahhüt segmenti çok.
4:44
Ilginç yani bir anda çalışan sayısında üçte ikilik bir düşüş
4:48
var. Diğer yanda inşaat segmentinin
4:51
satışları ciddi şekilde yavaşlamış.
4:54
Bu 2 veri birbiriyle konuşuyor gibi sanki büyük bir inşaat
4:58
projesi bitti ve o projenin ekibiyle yollar ayrıldı gibi bir
5:03
tablo çiziyor. Bu durum bu bir küçülme mi yoksa
5:06
bir projenin doğal sonu mu? Rakamların derinliklerinde bu
5:10
sorunun cevabını arayacağız sanırım.
5:12
Aynen öyle. Şirketin genel resmini çizerken
5:15
son bir fırça darbesi de tehditler olmalı.
5:18
En büyük tehdit hepimizin bildiği gibi yüksek enflasyon.
5:22
Zaten bu yüzden incelediğimiz tüm tablolar enflasyona göre
5:25
düzeltilmiş, yani reel durumu yansıtıyor, diğeri ise faaliyet
5:29
gösterdiği inşaat ve sanayi sektörlerindeki ekonomik
5:32
dalgalanmalar. Bu sektörler ekonominin
5:35
lokomotifi olduğu kadar ilk sarsılan vagonları da
5:38
olabiliyor. Peki bu çeşitlenmiş portföy
5:41
yönetim yapısı ve karşılaştığı zorluklar.
5:44
Rakamlara nasıl yansımış? Kağıt üzerinde her şeyi bir yere
5:48
kadar asıl hikayeyi bilançoları anlatır.
5:51
Isterseniz ilk olarak gelir tablosuyla başlayalım.
5:54
Bakalım şirketin kasasına ne girmiş ne çıkmış?
5:57
Başlayalım ilk baktığımız. Kalem hasılat yani satışlar.
6:01
Şirket. 2.000 yirmibeşin ilk 9 ayında 387.000.000 tl'lik satış
6:04
yapmış geçen. Senenin aynı döneminde.
6:09
Bu rakam 495. Milyon TL imiş yani yaklaşık %20
6:14
ikilik. Bir düşüş var.
6:16
Ve sizin de az önce fark ettiğiniz gibi bu düşüşün ana
6:19
kaynağım satışları yaklaşık 4. 150 milyondan 304 milyona
6:23
gerileyen. Inşaat taahhüt.
6:25
Segmenti satışlardaki yavaşlamanın.
6:28
Adresi çok net. Satışlar düşünce brüt karda 94
6:32
milyondan 51 milyona gerilemiş. Bu doğal bir sonuç ama benim
6:37
dikkatimi çeken asıl şey brütkar marjı yani her 100 liralık
6:41
satıştan geriye kalan kar %10 dokuzdan %10 üçe düşmüş.
6:46
Bu sadece daha az sattıklarını değil, sattıklarından daha az
6:51
kazandıklarını da gösteriyor. Bu marjdaki erimenin anlamı ne?
6:55
Bu çok kritik bir gözlem çarlılıktaki bu erime birkaç
6:59
anlama gelebilir. Birincisi artan hammadde veya
7:02
işçilik maliyetlerini müşteriye tam olarak yansıtamamış
7:05
olabilirler. Ikincisi pazarda daha rekabetçi
7:08
olabilmek, belki de yeni projeler alabilmek için fiyat
7:11
kırmış olabilirler. Rapor bunun detayını vermiyor
7:15
ama karlılığın ana motoru olan marjların zayıflaması alarm
7:18
zillerinin hafifçe çaldığı anlamına gelir.
7:21
Doğru. Bu erime tablonun alt
7:23
satırlarına doğru indikçe etkisini daha da arttırıyor.
7:27
Nitekim esas faaliyet kârı da 77 milyondan 34 milyona inmiş.
7:32
Ve geldik tablonun en alt satırına yani net sonuca kâr mı
7:37
zarar mı? Burası biraz karışık görünüyor.
7:40
Evet, burası tam bir sürpriz. 2.020, dördün ilk 9 ayında
7:44
yaklaşık 40.000.000 tl net kâr eden grup, 2.020 beşin aynı
7:47
döneminde yaklaşık 195.000 TL net zarar açıklamış.
7:50
Neredeyse sıfıra sıfır bir durum.
7:55
Bir dakika satışlar %22 düşmüş ama kar neredeyse sıfırlanmış.
8:02
Aradaki bu devasa farkı sadece satışlardaki düşüşle ve
8:06
marjlardaki erimeyle açıklayamayız.
8:09
Gözden kaçırdığımız başka bir şey olmalı.
8:12
Tam üstüne bastınız. O gözden kaçan şey gelir
8:15
tablosunda sessizce duran bir kalem net parasal pozisyon
8:19
kayıpları bu dönem için tam 35.000.000 TL.
8:23
Bu tamamen enflasyon muhasebesinin bir sonucu.
8:26
Nasıl yani? Şöyle düşünün, eğer bir şirketin
8:29
kasasındaki nakit gibi paraya dayalı varlıkları, borçları gibi
8:33
yükümlülüklerinden fazlaysa yüksek enflasyon döneminde
8:37
elindeki o nakit durduğu yerde erir.
8:40
Alım gücü düşer. Aynen işte muhasebe standartları
8:43
da bu erimeyi bir kayıp olarak tablolara yansıtmanızı ister.
8:48
Bu teknik detayı bilmeden kârdaki bu sert düşüşü anlamak
8:52
imkansız. Yani bu enflasyon muhasebesi
8:55
kalemi olmasaydı şirket aslında kağıt üzerinde 30. 3.000.000 tl
8:59
baharlı görünecekti. Bu durum şirketin operasyonel
9:02
performansının aslında tablolarda göründüğünden bir
9:05
nebze daha iyi olabileceği anlamına mı geliyor?
9:08
Bu harika bir çıkarım aynen öyle.
9:10
Bu kayıp şirketin bir malı zararına sattığı veya bir
9:14
operasyonu kötü yönettiği anlamına gelmiyor.
9:17
Bu tamamen makro ekonomik ortamın yani yüksek enflasyonun
9:21
bilançoya yansıması dolayısıyla evet şirketin çekirdek
9:25
operasyonları en alt satırdaki rakamın ima ettiğinden daha
9:29
dirençli olabilir. Anlaşıldı.
9:31
Karlılık cephesinde durum bu. Peki şirketin genel mali yapısı
9:36
bilançosu ne durumda? Varlıkları, borçları ne alemde?
9:40
Orada da bir zorlanma var mı? Bilançoya baktığımızda farklı
9:44
bir hikaye görüyoruz. Toplam varlıklar yılbaşına göre
9:48
480.000.000 tl'den 562.000.000 tl'ye yükselmiş.
9:50
Yani karlılıktaki sıkıntıya rağmen şirket varlıklarını
9:52
büyütmeyi başarmış. Öz kaynaklar yani şirketin net
9:57
varlığı da 115 milyondan 128 milyona çıkmış.
10:05
Bunlar olumlu sinyaller. Peki bu varlık büyümesi neyle
10:09
finanse edilmiş, kendi kaynaklarıyla mı yoksa borçla?
10:13
Mı işte orada denge biraz değişiyor.
10:16
Toplam borçlar 434.000.000 tl seviyesinde finansal yapı
10:18
oranlarına baktığımızda kaldıraç oranı dediğimiz göstergenin 4,10
10:23
sekizden 4,30 dokuza çıktığını görüyoruz.
10:29
Bu oranı bir tahterevalli gibi düşünebilirsiniz.
10:33
Borç size daha yukarı zıplama gücü verir ama aynı zamanda
10:37
düşüş riskini de arttırır. Kozmos'un tahterevallesi biraz
10:42
daha yükselmiş. Yani hem potansiyel getirisi hem
10:45
de finansal riski bir miktar artmış durumda.
10:48
Yani şirketin her 100 liralık varlığının ne kadarı borç?
10:53
Öz kaynakları toplam kaynaklarının yaklaşık %20 üçünü
10:56
oluşturuyor. Yani şirketin her 100 liralık
11:00
varlığının 23 lirası kendine ait, 77 lirası ise borç.
11:04
Geldik benim en çok merak ettiğim yere nakit akışına çünkü
11:09
kâr rakamları muhasebe kurallarıyla değişebilir ama
11:13
kasaya giren ve çıkan para gerçektir.
11:15
Şirketin nakit durumu nasıl? Işte burası hikayenin en ilginç
11:19
kısmı, hatta bu analizdeki aha anı diyebiliriz.
11:23
Şirket kağıt üzerinde kâr edememiş gibi görünse de ana
11:27
faaliyetlerinden yani işini yapmaktan tam 76.6 milyon tl
11:33
nakit yaratmış. Ciddi misiniz?
11:35
Evet, geçen sene aynı dönemde kasadan 6.000.000 tl nakit
11:39
çıkışı olduğunu düşünürsek bu müthiş bir geri dönüş.
11:42
Bu nasıl oluyor? Kâr yok ama kasada para var.
11:45
Bu tam bir finansal sihirbazlık gibi duruyor.
11:48
Sihirbazlık değil, etkili bir operasyon yönetimi bu nakit
11:52
akışı tablosu bir şirketin ruhunu en iyi gösteren yerdir.
11:57
Gelir tablosu size ne kadar para kazandığını söyler ama nakit
12:01
akışı o parayı nasıl kazandığını gösterir.
12:04
Tahsilatla mı, borçla mı varlık satarak?
12:08
Mı? Işte kosmus tahsilat kastığını
12:10
çok iyi kullanmış. Raporun detaylarına indiğimizde
12:14
grup dışı müşterilerden olan ticari alacaklarının yaklaşık
12:18
97.000.000 TL azaldığı görüyoruz.
12:21
Yani şirket sattığı malın parasını tıkır tıkır kasasına
12:24
koymuş. Bu kağıt üzerindeki rakamlardan
12:27
çok daha önemli ve olumlu bir sinyal.
12:29
Harika peki, bu yaratılan güçlü nakitle ne yapılmış, kasada mı
12:33
tutulmuş, borç mı ödenmiş yoksa başka bir yere mi gitmiş?
12:37
Orası da Holding stratejisini. Ünlü seriyor.
12:40
Bu paranın önemli bir kısmı yeni yatırımlara yönlendirilmiş nakit
12:45
akış tablosunun finansman faaliyetleri kısmında 66.000.000
12:49
tl'nlik. Büyük bir nakit.
12:50
Çıkışı görüyoruz. Bunun da neredeyse tamamı yani
12:53
99.000.000 tl yeni finansal yatırımlar kalemine gitmiş.
12:58
Özetle. Özetle şirket.
13:00
Zorlanan mevcut işlerinden nakit sarmayı başarmış ve bu parayı
13:05
gelecekteki büyüme motorları olacağına inandığı yeni alanlara
13:08
yatırmış. Sonuç olarak dönem başında
13:11
kasada 8.000.000 tl varken dönem sonunda bırakam 24.000.000 tl'ye
13:16
çıkmış. Kasa güçlenmiş.
13:18
Bu tablo bir holdingin yapması gerekeni yaptığını gösteriyor.
13:22
Mevcut işlerden nakit yaratıp yeni büyüme alanlarına yatırım
13:25
yapmak, bu noktada dipnotlara o küçük yazılara bakmakta fayda
13:29
var. Genelde önemli detaylar orada
13:32
gizlidir. Gözünüze çarpan bir şey oldu.
13:34
Mu olmaz mı? Hem de çok önemli bir detay. 5
13:38
numaralı dip not yani ilişkili taraf işlemleri şirketin toplam
13:42
283.000.000 tl'lik ticari borcunun neredeyse yarısı
13:44
138.000.000 tl'si tek bir şirkete kontrol matik
13:48
teknolojiye. Vay canına.
13:53
Bu grup içi işlemlerin ne kadar yoğun ve büyük hacimli olduğunu
13:57
gösteriyor. Peki bu neden bir yatırımcı
13:59
olarak sizin için önemli olsun? Sonuçta kendi grup şirketleri
14:03
arasında ticaret yapması normal değil mi?
14:06
Normal ama bu durum neden bir risk unsuru olarak görülür?
14:10
Çünkü grup içi işlemlerde fiyatlandırma her zaman piyasa
14:13
koşullarında olmayabilir. Örneğin bir iştirake piyasa
14:17
fiyatının çok üzerinde bir fiyattan mal satılarak karı
14:21
yapay olarak yüksek gösterilebilir veya tam tersi
14:24
yapılabilir. Bu yüzden dışarıdan bir
14:26
yatırımcı olarak sizin için bu işlemlerin şeffaflığı ve adil
14:31
bir fiyattan yapılıp yapılmadığı her zaman bir soru işaretidir.
14:35
Anladım bu. Şirketin performansını
14:38
değerlendirirken akılda tutulması gereken bir bağımlılık
14:41
ve şeffaflık meselesi. Anladım raporlarda dikkat çeken
14:45
son bir noktada sermaye yapısı ödenmiş sermaye 6.5 milyon tl
14:51
iken kayıtlı sermaye tavanı 30.000.000 TL.
14:55
Bu ne anlama geliyor? Bu yönetimi bir esnekli alanı
14:58
tanıyor. Genel kurula gitme ihtiyacı
15:01
duymadan, gerektiğinde sermayeyi 30.000.000 tl'ye kadar artırma
15:05
yetkisine sahipler. Bu da genellikle gelecekteki
15:08
potansiyel satın almalar veya büyük yatırımlar için bir
15:11
hazırlık olarak okunabilir. Evet, oldukça kapsamlı bir
15:15
analiz oldu. Rakamların arasındaki gizli
15:18
sohbeti dinledik diyebiliriz. Eğer tüm bu konuştuklarımızı
15:21
süzüp özetlememiz gerekirse, sizin için çıkarılacak ana
15:25
mesajlar cebe atılacak notlar neler olmalı?
15:29
Şöyle toparlayabiliriz, tablonun çok güçlü, olumlu yönleri var.
15:34
Düşen karlılığa rağmen müthiş bir operasyonel nakit akışı
15:37
yaratılmış. Bu yönetimin işini iyi bildiğini
15:40
gösteren çok güçlü bir sinyal varlıkları ve öz kaynakları
15:44
artıyor. Yani şirket büyüyor, nakit
15:47
pozisyonu güçlenmiş ve bu nakitle bir holdingin yapması
15:51
gerektiği gibi yeni yatırımlara yönelmiş.
15:54
Madalyonun diğer yüzünde ise soru işaretleri var anladığım
15:58
kadarıyla. Kesinlikle hasılat ve kârlılıkta
16:01
enflasyondan arındırılmış bazda ciddi bir düşüş var.
16:04
Bu göz ardı edilemez şirketin borçluluğu yani tahterevalli
16:09
deki riskli pozisyonu hafifçe artmış.
16:12
Ve en önemlisi. Ilişkili taraf işlemleri çok
16:15
yoğun. Bu durum şirketin performansını
16:17
tamamen bağımsız değerlendirmeyi zorlaştıran bir faktör.
16:21
O zaman her şey tek bir kilit soruda düğümleniyor gibi.
16:24
Aynen öyle. Rakamlar bize geçiş döneminde
16:27
bir şirket tablosu çiziyor. Mevcut operasyonlarından
16:31
özellikle inşaat kolundan eskisi kadar kâr edemiyor ama oradan
16:36
ustalıkla nakit üretiyor. Eş zamanlı olarak da bu
16:39
yarattığı nakitle büyük yeni finansal yatırımlar yapıyor.
16:43
Sizin için bir yatırımcı olarak kilit.
16:46
Soru şu, bu yeni yatırımlar karlılık hikayesini tersine
16:50
çevirecek. Gelecekteki büyümenin tohumları
16:53
mı yoksa ana işteki temel bir zayıflığı maskelemek için
16:57
yapılan bir manevra mı? Bu sorunun cevabı kozmos'un
17:01
gelecekteki yönünü belirleyecek bu derinlemesine incelemeyi
17:04
faydalı bulduysanız. Lütfen videomuzu beğenin
17:07
kanalımıza abone olun ve içeriği paylaşın.
17:10
Yorumlarda kozmos'un stratejisi hakkında ne düşündüğünüzü bize
17:14
mutlaka bildirin. Ve bu detaylı analizleri yapmaya
17:17
devam edebilmemiz için kanalımıza üye olmayı da
17:20
değerlendirebilirsiniz. Unutmayın sizin desteğiniz bu
17:24
çalışmaları mümkün kılan en büyük güç.