Latest / Market Risk TR / 🔵 MGROS Faaliyet Raporu Analizi 2025/12 | Migros Ticaret A.Ş.

Transcript

🔵 MGROS Faaliyet Raporu Analizi 2025/12 | Migros Ticaret A.Ş. · Market Risk TR

0:00
Sadece domates ve peynir sattığını düşündüğün bir
0:02
şirketin aslında nasıl devasa bir teknoloji, medya ve finans
0:07
ekosistemine dönüştüğünü hiç merak ettin mi?
0:10
Yani market arabasını ittiğin o sıradan koridorların arkasında
0:15
her adımını, her tercihini veriye dönüştüren ve bunu devasa
0:20
bir karlılık motoruna bağlayan o görünmez makineyi kastediyorum.
0:24
Kesinlikle yani perakende yatırımcılarının en sık düştüğü
0:28
tuzakta tam olarak budur. Aslında çoğu insan sadece o
0:32
vitrine, işte raflardaki ürünlerin fiyat etiketlerine
0:35
falan odaklanıyor. Evet, hani o anlık fiyatlara
0:38
bakıyoruz sadece. Aynen öyle.
0:40
Ancak o rafları ayakta tutan lojistik zekâyı, o inanılmaz
0:44
veri anı ve finansal altyapıyı gözden kaçırıyorlar.
0:48
Oysa asıl değer hani o görünmez alt yapıda yatıyor.
0:51
Işte bugün tam olarak bu görünmez an içine dalıyoruz.
0:55
Odak noktamız migros 2.025 entegre faaliyet raporu elimde
0:58
tam 350 sayfayı aşan dışarıdan bakıldığında grafiklerle
1:01
dipnotlarla ve oldukça ağır bir regülatif dille örülmüş devasa
1:08
bir veri dağı var. 350 sayfa evet bayağı sağlam bir okuma.
1:15
Kesinlikle öyle bizim bugünkü görevimizse bu karmaşık finansal
1:19
ve operasyonel verileri senin için anlaşılır.
1:22
Bir dille tamamen bir perakende yatırımcısı gözüyle damıtmak.
1:26
Pekala, bunu bir açalım. Şirket raporları çoğu zaman
1:30
masaya konan sıkıcı geçmişe dönük bilançolar gibi
1:32
hissettirir. Bize bu özel belgenin neden
1:35
sadece bir geçmiş yıl özeti değil de geleceğe dair stratejik
1:39
bir yol haritası olduğunu anlatabilir misin?
1:42
Tabi. Işin sırrı o entegre kelimesinde
1:45
gizli aslında standart bir finansal tablo sana sadece dünün
1:50
maç skorunu verir. Işte ne kadar ciro yaptık, ne
1:54
kadar net kâr elde ettik? Gibi sadece rakamlar yani?
1:57
Aynen ancak entegre yapor. Dünün skorunu alıp yarının takdi
2:03
ile harmanlar. Bu 350 sayfanın içinde yönetimin
2:06
küresel tedarik zinciri krizlerini nasıl fiyatladığını,
2:10
hani o değişen tüketici psikolojisine teknolojiyi
2:13
kullanarak nasıl sızdığını görüyoruz.
2:17
Ve sanırım parayı nereye harcadıklarını da?
2:19
Tam üstüne bastın en önemlisi. Milyarlarca liralık sermayesini
2:24
2.035 ufkunda nereye park ettiğini okuyoruz.
2:28
O satırlarda bir yatırımcı olarak bu yol haritasını doğru
2:31
okuyamazsan. Borsada ki kısa vadeli
2:34
dalgalanmalarda sadece rüzgarda savrulan bir yaprak olursun.
2:39
Çok doğru, öncelikle şirketi biraz tanıyalım, migros
2:42
dediğimizde hepimizin aklına otomatik olarak gıda
2:44
perakendeciliği o tanıdık mağaza tabelaları geliyor.
2:47
Temelleri ta 75 yıl öncesine Anadolu grubu bünyesine dayanan
2:50
oldukça köklü bir yapıdan bahsediyoruz.
2:52
Evet, türkiye'nin en eski kurumlarından biri.
2:55
Kesinlikle ancak raporun satır aralarına indiğimde yönetimin
2:59
kendisini inatla bir market zinciri olarak değil, bir
3:03
teknoloji ve yaşam platformu olarak tanımladığını fark ettim.
3:07
Rakamlar da bu devasa fiziksel ayak izini kanıtlıyor.
3:10
Zaten 81 ilin tamamında varlık gösteriyorlar.
3:13
Her yerdeler. Dile kolay tam 3.792 fiziksel
3:18
mağaza ve 75 bini aştın. Çalışan istihdamı yani bu
3:22
türkiye'nin neresine gidersen git karşına çıkan bir
3:25
operasyonel canavar demek. Ya bu rakamların büyüklüğünü
3:28
zihnimizde daha iyi canlandıralım istersen 75.000
3:32
çalışan demek. Orta ölçekli bir Anadolu
3:34
şehrinin tüm nüfusunun senin bordron olması demek.
3:38
Vay canına, gerçekten devasa bir ölecek.
3:40
Düşünsene bu kadar devasa bir kitleyi bu kadar yaygın bir
3:45
operasyonu sadece domates, peynir ve deterjan satarak
3:49
finanse edemezsin. Hele ki gıda perakendesi gibi
3:52
kar marjlarının milimetrik hesaplandığı o acımasız bir
3:57
sektörde işte o teknoloji platformu tanımı sadece havalı
4:02
bir vizyon cümlesi değil, düpedüz bir hayatta kalma
4:05
stratejisidir. Bu stratejiyi okurken aklıma hep
4:09
o meşhur rus matruşka bebekleri geldi biliyor musun?
4:12
Migros'u tam bir matruşka bebek gibi düşünebilirsin.
4:15
Dışarıda o en büyük ve hepimizin gördüğü tanıdık süpermarket
4:19
kabuğu var ama o bebeğin içini açtığında içinden devasa bir e
4:23
ticaret platformu çıkıyor. Migros van evet.
4:26
Aynen öyle, onun da içini açıyorsun.
4:29
Manipay ve nakit era adında müşteriye kredi ve ödeme
4:32
sistemleri sunan bir finansal teknoloji şirketi karşında
4:36
beliriyor. Doğrudan fintech alanındalar.
4:38
Kesinlikle bir katman daha derine iniyorsun mime de adında
4:43
markalara müşteri verisi üzerinden doğrudan reklam alanı
4:46
satan bir medya ajansı çıkıyor. Hatta daha da derine inersen
4:50
elektrikli araç şarj istasyonu a kuran migen enerjiyle bile
4:54
karşılaşıyorsun. Yani sadece bir süpermarkete
4:57
yatırım yaptınız sanırken aslında bir holding'in
5:00
parçalarına ortak oluyorsun. Işte burası gerçekten büyüleyici
5:04
nedenine gelirsek demin de bahsettiğim gibi gıda
5:07
perakendeciliği, doğası gereği kanlı bir rekabet alanıdır. %3
5:12
hani çok şanslıysanız %5 net kar marjları için savaşırsınız.
5:16
Çok düşük gerçekten. Çok düşük?
5:18
Evet. Bak o matruşkanın içinden çıkan
5:21
diğer şirketler oyunun tüm matematiğini değiştiriyor.
5:24
Düşün, fiziksel mağazalarındaki milyonlarca müşterinin günlük
5:29
alışveriş verisini topluyorsun. Devasa bir veri havuzu.
5:32
Aynen maney pa ile onlara o an finansman sağlıyorsun.
5:35
Mimedayla da tedarikçiler ediyorsun ki bug benim müşterim
5:39
tam şu an bu rafta 10'a çıkart reklam göster ve bunu belki de
5:43
%60 %70 marjlarla çalışan bir medya alanı olarak satıyorsun.
5:47
Üzerine bir de paket, lojistik ve paket taksi.
5:50
Duraklarıyla dağıtım anı kendin kurarak aracı maliyetlerini
5:53
tamamen sıfırlıyorsun. Yani o düşük marjlı gıda işi
5:57
yüksek marjı teknoloji ve medya operasyonlarını besleyen ana
6:01
veri damarına dönüşüyor. Müthiş bir kurgu aslında
6:04
mağazalar bir nevi veri toplama terminali işlevi görüyor
6:07
diyebiliriz. Kesinlikle öyle.
6:09
Peki bu karmaşık yapıyı yöneten beyin takımına yani kurumsal
6:13
yapıya ve sermayeye bakarsak neyle karşılaşıyoruz?
6:17
Raporda, şirketin ödenmiş sermayesi kabaca 181.000.000 tl
6:20
olarak görünüyor. Kayıtlı sermaye tavanları falan
6:23
da var ama. Benim asıl dikkatimi çeken şey
6:26
sermaye miktarından ziyade yönetim kurulunun demografik
6:29
yapısı oldu. Evet, o kısım çok kritik bir
6:32
nokta. Yönetim kurulunun yaş dağılımı
6:35
oldukça stratejik tasarlanmış, aslında üyelerin %40 ikisi
6:40
otuzla ellibeş yaş arasında. Geleneksel hantal bir perakende
6:44
devi için bu oldukça dinamik bir oran değil mi?
6:47
Kesinlikle bu dijital dönüşümü e ticareti ve finansal
6:51
teknolojileri sadece kağıt üzerinde bir teori olarak değil,
6:55
bizzat tüketici alışkanlığı olarak içselleştirmiş bir neslin
6:59
karar mekanizmasında olması demek.
7:01
Çok doğru. Buna ek olarak çeşitlilik
7:04
konusunda da çok net hedefler koymuşlar.
7:07
Raporda, 2.023 yılında üst yönetimdeki kadın yönetici
7:11
oranını %33 olarak belirtmişlerdi.
7:14
Şimdi 2.026 sonuna kadar bu oranı kalıcı olarak %27 ile 33
7:19
bandında tutma veya üzerine çıkarma taahhütleri var.
7:23
Bu çok önemli bir taahhüt. Evet ve bana sorarsan, bu sadece
7:27
bir us g. Yani sosyal sorumluluk
7:30
kutucuğunu işaretlemek gibi gelmedi.
7:33
Yani market alışverişi kararlarının ezici bir
7:36
çoğunluğunun kadınlar tarafından alındığı bir sektördeyiz.
7:39
Karar mekanizmasında kadınların olması şirket için doğrudan bir
7:43
rekabet avantajı sağlamaz mı? Hem de nasıl sağlar?
7:46
Üstelik üst yönetim ücretlendirme politikalarının da
7:50
raporda şeffafça açıklanması, bu kararları alanların hangi
7:54
performans.kr? Yerine göre ödüllendirildiğini
7:56
yatırımcıya net bir şekilde gösteriyor.
7:58
Aynen öyle çeşitlilik dediğimiz şey sadece bir halkla ilişkiler
8:03
hamlesi değil, doğrudan o grup düşüncesi.
8:06
Yani growthting dediğimiz tehlikeli körleşmeyi engelleme
8:10
aracıdır. Yönetim şeffaflığı ise
8:12
yatırımcıyla şirket arasındaki güven köprüsünün taşıyıcı
8:16
kolonudur diyebiliriz. Doğru güven her şeydir.
8:19
Kesinlikle yöneticiyi neyi neden ödediğini açıkça anlatan bir
8:24
şirket, yatırımcısına benim gizli bir ajandam yok.
8:29
Hedeflerimiz ortak mesajını verir.
8:32
Harika bir özet oldu. Şirketin anatomisini detaylıca
8:35
inceledik. Şimdi biraz da şirketin içinde
8:37
yüzdüğü okyanusa sektör ve rekabet ortamına odaklanalım.
8:41
Dışarıda oldukça fırtınalı bir deniz var.
8:44
Bir yanda bitmek bilmeyen küresel jeopolitik gerilimler.
8:47
Hiç bitmiyor maalesef. Maalesef diğer yandaysa düşüş
8:51
eğilimine girse de o yakıcı etkisini hepimizin cüzdanında
8:55
sokağa her çıktığımızda hissettiren inatçı bir enflasyon
8:58
ortamı var. Ya makro ekonomik dalgalanmalar,
9:01
perakende için her zaman çift tarafı keskin bir kılıçtır
9:05
aslında. Enflasyon, tüketicinin satın
9:08
alma gücünü törpülerken, şirketin de enerji, lojistik ve
9:12
personel gibi operasyonel maliyetlerini öngörülemez bir
9:16
hızla yukarı çeker. Karmaşlarını eziyor yani?
9:19
Aynen öyle. Ancak yönetimin de raporda
9:22
açıkça belirttiği gibi. Perakende sektörü nispeten güçlü
9:26
ve dirençli kalmayı başardı. Sebebi çok basit.
9:29
Aslında insanlar kriz anlarında tatil planlarını İptal eder,
9:33
işte yeni bir telefon almaktan vazgeçer ama akşam yemeğinden
9:37
kısamaz. Doğru mecburen o markete
9:39
gidilecek. Evet, temel ihtiyaçların talep
9:42
esnekliği düşüktür. Migros'un pazar payı verilerine
9:45
baktığımızda da sektör ortalamasının üzerinde
9:48
büyüdüğünü ve o büyük pastadan daha büyük bir dilim aldığını
9:51
çok net görüyoruz. Raporun bu kısmını okurken?
9:54
Zihnimde şirketin adeta bir zırhını ve o zırhtaki çatlakları
9:58
tarttım. Güçlü yönleri çok bariz.
10:01
O çok kanallı yapı demin konuştuğumuz o entegre matruşka
10:04
ekosistemi ve kesinlikle güven veren marka algısı.
10:08
Tüketicinin güvendiği bir marka. Evet.
10:11
Ama, zayıf yönler veya tehditler tarafına baktığımda o 3.792
10:16
mağaza bana devasa bir risk gibi de görünüyor.
10:19
Düşünsene o kadar fiziksel alanın kirası var.
10:22
Elektriği var o 75.000 çalışanın maaş zamları var.
10:26
Verimlilikte yaşanacak en ufak bir tökezleme bilançoda devasa
10:31
bir krater açabilir bence. Orası kesin.
10:33
Fırsatlar tarafında dijital iş birliklerini işte migros app
10:37
gibi projeleri ve mimeda'nın 10 medya yükselişini görüyoruz.
10:41
Ama sektördeki rakiplerin de eli armut toplamıyor tabii.
10:45
Zırh ve çatlak benzetmesi tam yerine oturdu bence o devasa
10:49
fiziksel ağa hakikaten çok ciddi bir sabit maliyet stresi
10:52
yaratır. Ancak aynı zamanda pazara giren
10:55
bir rakibin asla ve asla kopyalayamayacağı bir rekabet en
10:58
değildir. Yani bir nevi koruma.
11:00
Kalkanı aynen migros o hantal mağazaları artık sadece birer
11:05
satış noktası olarak değil. Online siparişlerin 15 dakikada
11:10
falan teslim edildiği mikro dağıtım merkezleri olarak
11:15
kullanıyor. Zayıflığı fırsata çevirmenin
11:18
formülü tam olarak budur işte. Ama tam bu noktada dinleyicimiz
11:22
adına sana çok daha şüpheci biraz zorlayıcı bir soru sormak
11:25
zorundayım, her şey kulağa çok akıllıca, çok stratejik geliyor
11:29
ama bir gıda perakendecisi neden enerji işine girer?
11:34
Migen enerjiyle otoparklara elektrikli araç şarj istasyonu
11:37
kurmak falan. Evet ilginç bir hamle.
11:40
Yani elektrikli aracımı şarj etmek için bazen 40 dakika
11:43
otoparkta beklediğim oluyor. Bir market neden benim o 40
11:46
dakikamla ilgilenir ki? Bu durum yatırımcı gözünde ana
11:50
işten sapma veya bir odak kaybı yaratmaz mı sence?
11:53
Eğer konuya sadece şarj kablosu ve elektrik satışı olarak
11:58
bakarsan, evet, tam bir odak kaybı gibi durur ancak işin
12:02
matematiğine inersen. Bu bir mekan monitizasyonu, yani
12:06
eldeki o atıl alanı paraya çevirme sanatıdır.
12:10
Düşünsene sen aracını şarj ederken o 40 dakikayı nerde
12:14
geçireceksin? Arabanın içinde telefonla
12:17
oynayarak herhalde. Ya arabada sıkılarak ya da içeri
12:20
girip bir kahve alarak haftalık alışverişini hallederek
12:24
geçireceksin. Migros'u şarj istasyonunu
12:27
otoparkına kurarak seni 40 dakika boyunca mecburen kendi
12:30
ekosistemine hapsediyor. Vay canına?
12:33
Evet. Hem şarjdan bir gelir kalemi
12:35
yaratıyor. Hem mağaza trafiğini artırıyor.
12:38
Hem de sürdürülebilirlik hedeflerine doğru somut bir adım
12:41
atıyor. Yani bu odak kaybı falan değil,
12:43
odağı doğrudan müşterinin boş vaktine kilitlemektir.
12:47
Şarj kablosunun ucundaki müşteriyi mağazaya hapsetmek.
12:51
Bu gerçekten ufuk açıcı bir bakış açısı oldu.
12:55
Şimdi yönetimin bize neler söylediğine daha yakından
12:57
bakalım. Vizyonları sadece bu çeyreğin
13:00
bilançosunu kurtarmakla sınırlı değil. 23 Haziran 2020 beşte
13:03
londra'da düzenlenen sermaye piyasaları gününde 2.035
13:06
vizyonlarına açıkladılar. Evet, çok uzun vadeli bir plan.
13:12
Inanılmaz 10 yıllık uzun soluklu bir projeksiyon koydular masaya.
13:16
Ya uzun vadeli vizyon koymak her zaman kolaydır.
13:19
Asıl mesele o vizyonun altını hangi gerçek kaynaklarla
13:22
doldurduğunuzdur? Yönetim sadece biz büyüyeceğiz
13:25
demiyor. O büyümenin altyapısını nasıl
13:28
inşa edeceğini de yatırımcıya kanıtlamaya çalışıyor o raporda.
13:31
O nasıl sorusunun en somut cevabı sanırım arge'ye ayrılan
13:35
bütçede gizli raporda tam bir milyar 325.000.000 TL lik yani
13:38
kabaca. Nokta 3 milyar liralık devasa
13:43
bir ar ge bütçesinden bahsediliyor.
13:45
Jet kasalar kasap reyonlarındaki akıllı tartılar, yapay zeka
13:49
destekli stok yönetimi falan. Hatta 3 milyar lirayı bu tarz
13:53
teknolojik oyuncaklara harcamak büyük bir lüks değil mi?
13:56
Eğer o akıllı tartı sadece kasabın işini kolaylaştıran şık
14:00
bir oyuncak olsaydı haklıydın. Evet, ancak o cihazlar
14:04
karkasetin yüzde kaç fire verdiğini hangi şubede, hangi
14:08
saatte satışını zirve yaptığını. Anlık olarak merkeze iletiyor.
14:12
Veriyi anında işliyorlar. Aynen öyle.
14:15
Yapay zeka destekli stok yönetimi demek mesela
14:18
kadıköy'deki bir mağazaya yağmurlu bir salı günü kaç kilo
14:22
domates gönderileceğini, algoritmaların net bir şekilde
14:25
belirlemesi demek. Bu sayede rafta çürüyen ürün
14:28
yani fire oranı dramatik şekilde düşüyor.
14:31
Çok mantıklı aslında bu yaptıkları kesinlikle gıda
14:35
israfının azalması direkt olarak şirketin net karlılığına yazan
14:39
bir kalem. O yüzden o 1.3 milyar liralık
14:43
harcama bir lüks değil. Operasyonel kanamaları durduran
14:47
bir turnike aslında. Turnike benzetmesi çok iyiydi.
14:51
Hazır israfı önlemekten bahsetmişken bu konular raporda
14:54
migros iyi gelecek plana adıyla YSG yani çevresel sosyal
14:59
yönetişim stratejisi altında toplanmış.
15:01
Çok detaylı bir bölüm o kısım. Evet, karbon emisyonu azaltımı,
15:05
hedefleri var. Gıda israfını engelleme
15:08
projeleri var ve su ayak izi konusunda QC ı onaylı
15:11
çalışmaları falan mevcut. Ayrıca toplumsal tarafta da 11.9
15:15
milyon tl'nlik sosyal bağış gerçekleştirmişler.
15:19
Tüm bu açıklamaları ve gelecek projeksiyonlarını okuduğunda sen
15:22
yönetimin iletişim tonunu nasıl buluyorsun?
15:25
Aşırı iyimser bir tablo mı çiziyorlar yoksa daha defansif
15:28
mi? Eğer bunu büyük sesme bağlarsak,
15:32
yönetimin tonun kesinlikle ayakları yere basan oldukça
15:36
rasyonel bir çizgide olduğunu söyleyebilirim.
15:39
Yani her şeyin harika gideceğini, pazarın sürekli
15:42
büyüyeceğini iddia eden öyle aşırı iyimser hayalperest bir
15:46
ton yok ortada. Gerçekçiler yani.
15:48
Tam aksine enflasyonun ve jeopolitik risklerin gayet
15:52
farkındalar. Maliyetleri kısma konusunda son
15:55
derece defansif ve temkinli bir duruşları var.
15:58
Ancak iş, teknoloji ve veri yatırımlarına geldiğinde
16:02
şaşırtıcı derecede agresifler yani rüzgara göre değil, kendi
16:06
veri setlerine göre hareket eden.
16:09
Çok net bir kaptan profili çiziyorlar.
16:11
Defansif ama teknoloji konusunda agresif.
16:15
Gerçekten de öyle duruyor. Peki bu stratejik söylemler
16:18
operasyonel içgörülere, işin mutfağına nasıl yansıyor?
16:22
Finansal sayfalara geçtiğimizde satış gelirlerinin 412.8 milyar
16:25
TL ye, öz kaynaklarınsa 79.9 milyar TL ye ulaştığını
16:27
görüyoruz. Büyüleyici sayılarak krite.
16:33
Inanılmaz rakamlar ancak burada perakende yatırımcısının beynini
16:37
yakan o meşhur kavram devreye giriyor.
16:40
Tms 29 yani enflasyon muhasebesi birçok yatırımcı yan şirket
16:45
rekor kar açıkladı. Sanıyorum enflasyon muhasebesi
16:48
uygulanınca her şey değişti diye isyan ediyor falan bu konuyu
16:52
bizim için biraz basitleştirebilir misin?
16:54
Tabi ki yani haklılar da isyan etmekte ama enflasyonist bir
16:59
ortamda. Paranın yani ölçü biriminin
17:02
değeri sürekli erir TMS 29 uygulamasını boyu sürekli
17:07
kısaalan plastik bir cetvelle ölçüm yapmayı bırakıp çelik ve
17:12
standart bir cetvele geçmek gibi düşünebilirsin.
17:14
Yani sabit bir referans noktası veriyor bize.
17:17
Aynen öyle. Şirketin geçmiş yıllardaki
17:20
finansalları bugünün gerçek satın alma gücüne göre yeniden
17:24
endeksleniyor. Böylece enflasyonun şişirdiği o
17:27
sahte büyüme yanılsaması tamamen ortadan kalkıyor ve şirketin
17:32
operasyonel olarak gerçekten hacimsel bir büyüme yaratıp
17:36
yaratmadığı ortaya çıkıyor. Anladım.
17:38
O 412.8 milyar TL lik ciro işte bu enflasyon etkisinden
17:41
arındırılmış reel ticari gücü temsil ediyor aslında.
17:48
Kısacası elmalarla elmaları karşılaştırmamıza olanak tanıyor
17:51
bu sistem. Tabii bu devasa ciro'nun
17:54
arkasında sadece satışlar değil, inanılmaz bir maliyet yönetimi
17:58
de var. Şirketin kendi taze et üretim
18:00
tesisi miget'den detaylıca bahsedilmiş raporda veya
18:04
mağazalardaki dolapların sulu soğutma sistemlerine
18:07
dönüştürülmesi gibi ilk bakışta bana ne diyeceğimiz detaylar
18:10
var. Ya o bana ne denilen detaylar o
18:14
demin konuştuğumuz yüzde üçlük marjları koruyan gerçek
18:17
kahramanlardır aslında miget gibi kendi et işleme tesisine
18:22
sahip olmak, tedarik zincirindeki tüm o aracıları
18:26
devreden. Çıkarır, maliyeti kökünden
18:27
çözüyorsun. Kesinlikle maliyeti dret
18:31
kaynağından kontrol edersin. Sulu soğutma sistemleri ise
18:34
enerji tüketiminin minimize eder.
18:37
Ya düşünsene, 3 binden fazla mağazanın elektrik faturasını
18:41
sadece %5 düşürdüğünü düşün. Bu bilançonun alt satırına
18:45
doğrudan milyonlarca lira nakit olarak yansır.
18:49
Inanılmaz bir etki gelecek karlılık etkisi açısından
18:52
düşündüğümde yönetimin 13.8 milyar t l'lik devasa bir
18:57
yatırım bütçesinden bahsettiğini görüyorum.
18:59
Az önce yüksek faiz ortamından paranın maliyetinden bahsettik.
19:03
Paranın bu kadar pahalı olduğu bir dönemde 13.8 milyar TL
19:07
yatırım yapmak büyük bir risk değil mi?
19:09
Ilk bakışta öyle duruyor ama şu açıdan yaklaşmak daha doğru.
19:13
Bence yüksek enflasyonist ortamlarda bugünün yatırımı,
19:17
yarının en ucuz maliyetidir. Hmm, çok doğru bir nokta.
19:21
Şirket o parayla fiziksel mağazaları dijital
19:24
operasyonlarla entegre ediyor, işte yeni lojistik merkezleri
19:28
kuruyor. Aslında rakiplerinin gelecekte
19:30
aşması çok daha maliyetli olacak.
19:33
Devasa bir rekabet hendeyi inşa ediyor.
19:36
Bu da karlılığı korumanın en agresif ve etkili yoludur.
19:39
Mantıklı ama tabii her kalenin bir zayıf noktası her hikayenin
19:44
de bir karanlık ormanı vardır. Risk faktörleri sayfalarına
19:47
geldiğimizde şirketin çift yönlü önceliklendirme analizi
19:50
kavramını kullandığını görüyoruz.
19:52
Kulağa epey akademik geliyor. Nedir bu çift yönlü analiz?
19:56
Bu aslında modern risk yönetiminin yeni standardıdır.
19:59
Eskiden şirketler risklere hep tek taraflı bakardı, işte iklim
20:03
krizi veya yeni bir vergi yasası.
20:06
Benim finansallarımı nasıl etkiler derlerdi.
20:08
Yani bana ne olacak diye sorarlardı.
20:10
Sadece aynen. Bu tek yönlüdür çiş yönlü
20:13
analizse madalyonun diğer yüzünü de masaya yatırır.
20:17
Benim operasyonlarım, lojistik, ağım, çevreyi ve toplumu nasıl
20:21
etkiliyor? Sorusunu sorar. 2 taraflı bir
20:23
etki değerlendirmesi yani. Evet.
20:26
Şirket riskleri hem kendi bilançosuna vereceği zarar hem
20:30
de dış dünyaya yapacağı etki üzerinden 2 farklı mercekle
20:34
tartıyor artık. Anladım burada işler gerçekten
20:38
ilginçleşiyor. Yani ilginçleşiyor derken çünkü
20:42
risk deyince genellikle iklim değişikliği gibi uzun vadeli ve
20:46
biraz daha soyut şeylerden bahsetmeye alışkınız ama raporda
20:49
çok somut. Çok taze ve yatırımcının
20:52
tansiyonunu doğrudan yükseltecek bir durum var.
20:55
Kap açıklaması mı? Evet, 10 mart 2025 tarihli kap
20:58
açıklaması rekabet kurumu tarafından dördüncü madde ihlali
21:02
şüphesi ile aralarında migros'nda bulunduğu bazı
21:05
şirketlere bir soruşturma açıldığı belirtiliyor.
21:09
Bir perakende yatırımcısı ekranında bu soruşturma
21:12
kelimesini gördüğünde acil durum panik butonuna mı basmalı sence?
21:15
Panik butonuna basmamalı ama kesinlikle dikkatli bir izleme
21:19
süreci başlatmalı. Yönetim raporda çok hukuki ve
21:22
net bir dil kullanarak şunu söylüyor aslında.
21:25
Soruşturma açılması şirketin kesin bir cezai yaptırım ile
21:29
karşı karşıya kalacağı anlamına gelmez.
21:32
Evet, henüz kanıtlanmış bir şey yok sonuçta.
21:34
Doğru hukuki bir savunma süreci işleyecektir mutlaka.
21:38
Ancak unutmamak lazım ki enflasyonist dönemlerde gıda
21:41
perakendesi her zaman kamunun ve regülatörlerin merceği
21:45
altındadır. Fiyat algısı üzerinden
21:48
şekillenen bu sektörde hukuki ve regülatif incelemeler kalıcı ve
21:52
yapısal bir risktir her zaman. Yani her an masada olan bir.
21:56
Risk. Kesinlikle yatırımcı bilanço'nun
21:59
kusursuzluğuna kapılıp bu tür dışsal riskleri asla radarından
22:02
çıkarmamalıdır. Süreci yakından takip etmek
22:05
şart. Hani nasıl hazırlandığı da
22:07
önemlidir diyorsun yani o halde geminin kaptan köşküne yani
22:12
kurumsal yönetim ve dipnotlara geçelim.
22:15
Yönetim kurulunda 4 bağımsız üye göze çarpıyor.
22:18
Emre ekmekçi, barıştan. Bekir ağırdır ve uğur Bayar var
22:23
evet. Aynen.
22:24
Riskin erken saptanması, denetim ve kurumsal yönetim gibi
22:28
komitelerin de oldukça aktif çalıştığı vurgulanmış raporda.
22:32
Ya bu bağımsız üyelerin varlığı çok kıymetli çünkü.
22:35
Içerideki yöneticilerin biz her şeyi doğru yapıyoruz.
22:38
Rehavetine kapılmasını engelleyen en temel kontrol
22:42
mekanizmasıdır. Bu yönetim körlüğünü kırarlar.
22:45
Dışarıdan objektif bir göz sonuçla.
22:47
Aynen öyle. Daha da önemlisi o kalın raporun
22:51
dipnotlarında gizli finansal tabloların küresel denetim
22:55
şirketi pidebc tarafından denetlendiğini görüyoruz.
22:59
Ve sadece paranın hesabı değil, karbon salınımımı gibi
23:03
sürdürülebilirlik göstergelerideqelsay.gr ı ve
23:07
TSRS. Yani Türkiye sürdürülebilirlik
23:10
raporlama standartları kapsamında güvence altına
23:13
alınmış. Ya bu kısaltmalar her zaman kafa
23:16
karıştırır. Yani şirket çıkıp da ben şu
23:18
kadar karbon azalttım dediğinde yatırımcı buna neden inanayım
23:22
demesin diye mi var bu standartlar?
23:24
Tam olarak bu iseyarıyorlar.gr ı ve TES rest standartları yeşil
23:29
aklama. Greenwashing dediğimiz şirketin
23:32
çevreci görünmek için içi boş pr yapmasını engeller düşünsene bir
23:38
evi satın almadan önce nasıl bağımsız bir uzmana ekspertiz
23:41
yaptırıyorsan? Güvenmek için tabii.
23:44
Işte bu standartlarda şirketin vizyon söylemlerinin bağımsız
23:48
ekspertizdir. Denetlenmemiş veri sadece iyi
23:51
niyetli bir temennidir. Borsa dünyasında.
23:54
Temenniği demişken, yatırımcının temennisi değil, gerçeği olan
23:58
bir diğer tatlı konu. Temettü şirketin 1 Ağustos 2025
24:03
itibariyle biz temettü ve biz temettü 25 endekslerine dahil
24:07
olduğunu okuyoruz. Düzenli nakit akışı sağlayan bir
24:10
temettü şirketi profili çizmek yatırımcı sadakati açısından
24:13
muazzam bir hamle bence. Kesinlikle yatırımcı temettü
24:20
yüzü sever. Fakat sana çok dürüst bir soru
24:23
soracağım. Tüm bu kurumsal yönetim
24:25
ilkeleri, komiteler sayfalarca süren bürokratik raporlar falan
24:30
bir perakende yatırımcısı hisse alıp satarken bu tabloların
24:34
gerçekten yüzüne bakıyor mu sence?
24:36
Yoksa bu şirketlerin SPK kuralları gereği yapmak zorunda
24:40
olduğu hani zorunlu bir kutu işaretleme işlemi mi sadece?
24:44
Inan bana bu borsada ki en tehlikeli yanılgılardan biridir.
24:49
Kurumsal yönetişimizi sadece bürokratik bir zorunluluk bir
24:52
kağıt işi olarak görmek. Arabanın emniyet kemerini sadece
24:56
polis ceza yazmasın diye sırtından geçirmeye benzer.
25:00
Vay harika bir benzetme oldu bu. Teşekkürler yani güçlü bir
25:04
kurumsal yönetişim yapısı. Şirketin kurumsal bağışıklık
25:08
sistemidir. Aslında her şey yolundayken
25:11
rüzgar arkadan eserken o komitelerin ne işe yaradığını
25:14
anlamazsınız. Kimse umursamaz işler iyiyken.
25:18
Aynen. Ancak küresel bir salgın
25:20
vurduğunda tedarik zincirleri bir gecede felç olduğunda veya
25:24
kur şokları yaşandığında o kutu işaretleme sandığınız risk
25:29
komiteleri şirketin hayatta kalmasını sağlar.
25:32
Yönetimi içselleştiren şirketler krizden pazar payı çalarak
25:37
çıkar. Sadece kutu işaretleyenler ise
25:40
ilk dalgada alabora olur güder. Emniyet kemeri enolojisi
25:43
gerçekten hedefi tam 10 ikiden vurdu.
25:46
Yavaş yavaş bölümümüzü toparlayalım o halde bugün.
25:49
Tosun 2.025 vizyonunu o kalın raporun sayfaları arasından
25:53
çekip çıkardık. Gördük ki karşımızda sadece
25:56
raflara ürün dizen bir market zinciri yok.
25:59
Çok daha fazlası var. Evet migros van manipey mime de
26:04
ve migen enerji gibi iştirakyarla kendini finans,
26:07
medya ve teknoloji ayaklarıyla desteklenen dış şoklara
26:11
inanılmaz, dayanıklı, devasa bir ekosisteme dönüştürmüş bir yapı
26:15
var. Bu dönüşüm onların en büyük
26:17
stratejik kalkanı. Kesinlikle öyle.
26:20
Ancak terazinin diğer kefesinde bitmek bilmeyen enflasyonist
26:24
baskılar, 75.000 kişilik bir çalışan ordusunun yarattığı
26:28
devasa operasyonel hantallık riski ve demin bahsettiğimiz
26:31
rekabet kurumu soruşturmaları gibi sektörel regülasyon
26:35
baskıları, uzun vadeli kilit riskler olarak karşımızda dimdik
26:38
duruyor. Çok dengeli bir fotoğraf çektin.
26:41
Hakikaten sonuç olarak büyüme fırsatlarını teknolojiyle
26:44
maksimize ederken, sahip olduğu devasa fiziksel cüssenin
26:48
getirdiği operasyonel riskleri de minimize etmeye çalışan çok
26:52
karmaşık ama tıkır tıkır işleyen bir mekanizma izliyoruz.
26:56
Ve elbette bu noktada çok net samimi ama bir o kadar da kesin
27:01
bir dille şu uyarıyı yapmak zorundayım, bugün burada
27:04
incelediğimiz üzerine konuştuğumuz hiçbir şey ama
27:08
hiçbir şey bir yatırım tavsiyesi değildir.
27:11
Burası çok önemli? Evet.
27:13
Kesinlikle bizler sadece dileyen herkesin erişimine açık olan
27:17
kaynak materyalin yani resmi faaliyet raporunun objektif bir
27:22
analizini senin için bir nevi röntgenini çektik.
27:26
Hangi şirkete yatırım yapacağının kararı her zaman
27:29
senin yani yatırımcının kendi bağımsız araştırmasına ve risk
27:33
algısına dayanmalıdır. Doğru olan da budur zaten.
27:36
Eğer bu derinlemesine analizi faydalı bulduysan bize destek
27:40
olmak için lütfen videoyu beğenmeyi kanalımıza abone
27:43
olmayı ve bu içeriği finansal okur yazarlığına değer veren
27:47
arkadaşlarınla paylaşmayı unutma.
27:50
Rize bu tarz yüzlerce sayfalık okuması ve anlaması zor
27:54
raporları senin için damıtmaya ve bu incelemelere devam
27:58
edebilmemiz için Google publicher Center üzerinden
28:01
kanalımızı destekleyebilirsen harika olur.
28:04
Bu uzun veri yolculuğunun sonunda raporun tüm o teknik
28:08
jargonu ve rakam kalabalığından sıyrılıp kendi başınıza
28:12
düşünmeniz için aklınızda tek bir kışkırtıcı soru bırakmak
28:15
istiyorum. Dinliyoruz.
28:17
En başta konuştuğumuz o matruşka bebek metaforunu hatırlayın.
28:21
Fiziksel mağazaların birer teknolojik dağıtım merkezine,
28:26
market raflarının ve otoparkların birer medya ve
28:29
enerji reklam alanına dönüştüğü bu yeni dünyada gelecekte
28:33
perakendeci kelimesinin anlamı sözlüklerde bile tamamen
28:37
değiştiğinde inatla sadece domates ve peynir satıp
28:41
geleneksel kalmakta direnen o rakiplere ne olacak?
28:45
Ufuk açıyor ve kesinlikle üzerine bolca düşünmeye değer
28:48
bir soru bir sonraki derinlemesine incelememizde
28:52
buluşmak üzere hoşça kal.