Latest / Market Risk TR / 🔴🇹🇷 #PGSUS Faaliyet Raporu Analizi 2025/12 | Pegasus Hava Taşımacılığı A.Ş.

Transcript

🔴🇹🇷 #PGSUS Faaliyet Raporu Analizi 2025/12 | Pegasus Hava Taşımacılığı A.Ş. · Market Risk TR

0:00
Sadece bir noktadan diğerine uçak uçuran sıradan bir havayolu
0:04
şirketini düşünme. Şimdi aynı zamanda Amerika
0:08
Birleşik devletlerinin silikon vadisinde yapay zeka botları
0:12
tasarlayan bir şirketten bahsediyorum.
0:14
Evet, kula pek hava yolu gibi gelmiyor.
0:16
Kesinlikle. O hepimizin kabusu olan kayıp
0:20
bagaj olayını apple air tak entegrasyonuyla çözen, hatta
0:25
terminaldeki atıklarını doğrudan kaynağında ayrıştıran bir
0:29
teknoloji devi hayal etmeni istiyorum.
0:31
Milyar dolarlık bir silikon vadisi girişimi gibi duruyor.
0:34
Dışarıdan bakınca. Aynen öyle, ama aslında bugün
0:37
masamızda duran şirket. Türkiye'nin önde gelen düşük
0:41
maliyetli havayolu taşıyıcısı Pegasus.
0:43
Ta kendisi. Bu derinlemesini incelemedeki
0:46
görevimiz bireysel yatırımcılar için Pegasus havayollarının 31
0:51
aralık 2025 tarihli faaliyet raporunu çözmek.
0:55
Hani o yüzlerce sayfalık bol jargonlu raporlar.
0:59
Tam olarak. Veri odaklı analitik ama bir o
1:02
kadar da ne anlama geldiğini gerçekten tartışacağımız bir
1:07
bölüm olacak bu. Yani sadece rakam okumayacağız.
1:10
Asla, eğer portföyünü yöneten bir yatırımcıysan finans
1:15
dünyasına meraklıysan ya da sadece bindiğin o uçağın
1:20
arkasında dönen devasa ekonomik çarkları anlamak istiyorsan bu
1:24
analiz tam senin için. Kesinlikle çok doğru bir özet.
1:27
Oldu seni o sıkıcı finansal jargon.
1:30
Sonu gelmez rakam bombardımanına tutmadan yüzlerce sayfalık
1:35
raporun içinden sadece en kritik sinyalleri süzüp çıkaracağız.
1:39
Öncelikle şirketi biraz yakından tanıyalım.
1:42
Tabii o kalın faaliyet raporlarının satır aralarına
1:45
danmadan önce masadaki oyuncunun DNA sını doğru anlamak şart.
1:49
Nereden başlıyor bu hikaye? Aslında 1.990 yılına mütevazı
1:54
çarter, yani tarifesiz turistik uçuşlarla başlıyor.
1:57
Baya eski aslında. Evet ama şirketin bir
2:00
taşıyıcıdan tam teşekküllü bir iş modeline dönüştüğü asıl
2:04
kırılma noktası. 2.005 yılında esas Holding tarafından
2:07
devralılması. Model tamamen değişiyor o zaman.
2:10
Kesinlikle bu devirle birlikte şirket türkiye'de daha önce pek
2:13
denenmemiş bir yolu seçti ve düşük maliyetli a taşıyıcı
2:17
modelini uygulamaya başladı. Locs network heryer diyorlar,
2:21
sanırım bunu havacılık dilinde. Aynen öyle.
2:23
Bugün operasyonlarının kalbi istanbul'da Pendik kurtköy'deki
2:26
genel müdürlük binasında atıyor. Vizyonları, kurtköy sınırlarının
2:30
çok çok ötesine geçmiş durumda. Kesinlikle geçmiş yani raporu
2:34
incelerken o ölçek beni gerçekten düşündürdü. 2.025 yıl
2:39
sonu itibariyle tam 9.255 bordolu çalışandan bahsediyoruz.
2:44
Muazzam bir istihdam. Sadece oda değil uçuşağına
2:47
baktığımızda 3 kıtaya yayılmış 55 ülkede tam 158 uçuş noktasını
2:52
birbirine bağlayan bir ekosistem var ortada.
2:56
Yani sen biletini alıp o koltuğa oturduğunda arkan. 10 bine yakın
2:59
insanın çalıştığını bilmen lazım.
3:01
Devasa bir küresel lojistik ağı resmen.
3:05
Peki ışil kurumsal yapısı nasıl yani?
3:07
Bu devasa ağı sadece bir hava yolu şirketi olarak mı
3:10
yönetiyorlar? Hayır, işte işin sırrı da biraz
3:13
burada yatıyor. Zaten nasıl yani?
3:15
Şirket operasyonlarını desteklemek için çok stratejik
3:18
iştirakler, yani bağlı ortaklıklar kurmuş.
3:22
Mesela pilot eğitimleri için simülatör hizmetleri veren ve
3:25
tamamen kendilerine ait olan Pegasus havacılık teknolojileri
3:29
var. Kendi teknolojilerini
3:31
üretiyorlar bir nevi. Evet ayrıca havacılık bilişim
3:34
çözümleri üreten Hitit bilgisayar hizmetlerinde %36
3:38
virgül yirmilik ciddi bir paya sahipler.
3:41
O da çok kritik. Yatırım ama benim raporda asıl
3:44
ilgimi çeken şeyler, o yurt dışındaki hamleler oldu.
3:47
Kesinlikle yatırımcıların asıl dikkatini çekmesi gereken
3:50
yatırımlar, sınırların çok ötesinde şekilleniyor zaten.
3:53
Silikon vadisi falan geçiyor. Raporda doğru mu anladım orayı?
3:57
Tamamen doğru dijitalleşme vizyonu doğrultusunda doğrudan
4:00
abd'nin teknoloji merkezi silikon vadisi'nde 2 ayrı şirket
4:05
kurdular. Hava yolu şirketin neden silikon
4:07
vadisinde şirket kurar ki? Ilki bir teknoloji araştırma
4:11
üssü konumundaki Pegasus inovasyonla.
4:14
Diğer ise yapay zeka odaklı havacılık girişimlerine doğrudan
4:18
yatırım yapmak için kurulan Pegasus airlines venhers.
4:21
Vay canına. Bildiğin girişim sermayesi fonu
4:24
gibi çalışıyorlar. Aynen öyle 1.000.000 $
4:26
sermayeyle kuruldu bu bir de aralık 2.020 beşte hollanda'da
4:30
tescil edilen Pegasus euro şirketi.
4:32
Var o ne için peki? Tamamen kendilerine ait ve
4:36
doğrudan Avrupa pazarında oyun kurucu olmak için atılmış çok
4:39
stratejik bir adım bu. Smartwing satın alımını bu
4:42
Hollanda merkezli şirket üzerinden yürütüyorlar.
4:45
Ooo bir saniye silikon vadisi falan dedin de istanbul merkezli
4:51
bir havayolu şirketinin kaliforniya'da yapay zeka
4:54
girişimleri kovalaması sence biraz vitrin düzenlemesi gibi
4:58
durmuyor mu? Nasıl yani?
4:59
Hani şu meşhur bakım biz de inovasyon yapıyoruz hikayesi
5:03
gibi gelmiyor mu kulağa yoksa gerçekten bilançoya yansıyan bir
5:07
karşılığı var mı bunun? Bu doğrudan operasyonel
5:09
karşılığı var detaylarını o teknoloji stratejisi kısmında
5:12
gireceğiz zaten. Ama inan bana bu sadece bir PR
5:16
çalışması değil. Tamam, orayı merakla bekliyorum
5:19
o zaman. Ama ondan önce şu masadaki
5:21
sahiplik durumunu bir netleştirelim.
5:23
Çıkarılmış sermaye 500.000.000 TL kayıtlı sermaye tavanı ise 2
5:27
buçuk milyar lira olarak görünüyor.
5:30
Evet, sermaye yapısı oldukça sağlam.
5:32
Ortaklık yapısını incelediğimizde pastanın en
5:35
büyük dilimi %52,81 ile esas holding'in elinde yani
5:39
direksiyon onlarda. Direksiyon onlarda.
5:42
Ama asıl kritik nokta halka açıklık oranı.
5:45
Evet onu diyecektim halka açık paylar %45,37 gibi çok yüksek
5:51
bir seviyede geriye kalan küçük paylarda Sabancı ve kösoğlu aile
5:56
üyelerine ait. Yani bu da demek oluyor ki bu
5:59
şirketin neredeyse yarısı senin benim gibi bireysel
6:03
yatırımcıların ve kurumsal fonların elinde.
6:05
Ailen öyle borsadan aldığımız hisseler bu devasa kütleyi
6:09
oluşturuyor. Bu oran halka açık bir şirket
6:12
için harika bir derinlik demek aslında hissenin likit olmasını
6:16
sağlıyor. Yönetim kurulu tarafına
6:18
baktığımızdaysa Mehmet Tevfik nane başkanlığında bir ekip
6:22
dümende. Üçü tamamen bağımsız üyelerden
6:25
oluşuyor. Pegasus'un burada çok önemli bir
6:27
kurumsal başarısı daha var. Atlamamız gereken.
6:30
Nedir? O. %25 kadın üye bulundurma
6:33
hedefi. Evet, raporda görmüştüm.
6:36
Işte bu hedefe başarıyla ulaştıklarını raporluyorlar.
6:40
Cinsiyet eşitliği adına kağıt üzerinde kalmayan fiili bir
6:43
başarı bu. Harika bir gelişme gerçekten.
6:46
Tabii bu yönetimin bir de şirkete maliyeti var. 2.025
6:49
yılında yönetim kurulu üyelerine ve üst düzey yöneticilere
6:52
yapılan brüt ödemelerin toplamı 637.000.000 lirayı aşmış
6:55
durumda. Evet, rakam oldukça yüksek
6:57
duruyor. Tam rakam vereyim 637.228.159
7:02
TL. Küsüratına kadar yazmışlar?
7:08
Evet. Şimdi burada biraz şeytanın
7:10
avukatlığını yapmam lazım. Düşük maliyetli felsefesiyle
7:14
yola çıkan hani uçağın içinde suyun bile parayla satıldığı bir
7:18
iş modelinde. Hepimizin bildiği o model.
7:21
Üst yönetime ödenen bu yarım milyar liranın üzerindeki
7:24
bütçeyi. Bir yatırımcı nasıl okumalı?
7:27
Bu devasa bir çelişki değil mi sence?
7:30
Dışarıdan bakıldığında kesinlikle bir çelişki gibi
7:32
görünebilir ama havacılık ekonomisinde işler biraz farklı
7:37
yürür. Nasıl farklı?
7:38
Şöyle düşün, düşük maliyetli hava yolu olmak, kaliteli insan
7:42
kaynağından veya beyin gücünden tasarruf etmek anlamına gelmez.
7:45
Doğru akıllıca yönetilmesi lazım.
7:48
Kesinlikle, eğer sizin arkanızda devasa bir bayrak taşıyıcı
7:51
devlet desteği yoksa. O süreçleri o kadar keskin bir
7:55
matematik öngörü ve teknolojiyle yönetmelisiniz ki.
7:58
Bilet fiyatlarını aşağı çekerken bile kâr edebilesin.
8:02
Tam üstüne bastın, o yöneticilere ödenen primler.
8:05
Filo'yu genç tutmanın o milyar dolarlık borçları yönetmenin ve
8:09
uçan yerde kalma süresini dakikalarla ölçmenin bir
8:12
karşılığı aslında. Yani o zeka ve optiğimizasyon
8:16
bedavaya gelmiyor diyorsun. Aynen öyle.
8:19
Bunu tam olarak idrak edebilmek için sektörün ve rekabetin
8:23
mevcut durumuna kısaca bir bakmamız şart.
8:26
O halde sektöre bir mercek tutalım.
8:28
Dünyada ve türkiye'de pazar ne durumda?
8:31
Uçaklar ne kadar dolu kalkıyor? 2.025 yılı verilerine göre
8:35
küresel havacılık sektöründe ücretli yolcu kilometresi hani
8:39
raporlarda RPK diye geçer. Evet RPK.
8:43
Bir önceki yıla göre %5,3 büyüdü dünya genelinde.
8:47
Gayet iyi bir rakam türkiye'de durum nasıl?
8:49
Türkiye pazarında ise toplam yolcu sayısında yüzde yedilik
8:53
çok sağlam bir artış gördük. Yani sektör o pandeminin
8:57
karanlık günlerini çoktan geride bıraktı.
8:59
Rüzgar, sektörün arkasından esiyor diyebiliriz o zaman.
9:02
Kesinlikle öyle büyüme trendi sağlam adımlarla oturdu.
9:05
Ve anladığım kadarıyla Pegasus bu rüzgarı yelkenlerine pazar
9:09
ortalamasından çok. Çok daha agresif bir şekilde
9:12
doldurmuş. Orası kesim.
9:14
Pazar payı verilere oldukça çarpıcıydı.
9:16
Raporda 2.025 yılında Türkiye iç hatlar pazar payını %29 virgül
9:23
dokuza çıkarmışlar. Neredeyse pazarın üçte biri.
9:26
Dışatlar pazar payı ise %18 virgül beşe yükselmiş ama beni
9:32
asıl şaşırtan şu oldu. Hangisi?
9:34
2.020 ikiden 2.020 beşe kadar her yıl ortalama %17 büyümüşler.
9:40
Yani Türkiye pazarının o yüzde yedilik genel büyüme
9:43
ortalamasına adeta ezip geçmişler.
9:46
Gerçekten öyle. Peki rakipler %7 büyürken bunlar
9:51
nasıl %17 büyüyebiliyor? Masadaki asıl sırları ne?
9:55
Sırları aslında demin konuştuğumuz o yöneticilerin
9:58
kurduğu sistem kusursuz çalışan bir düşük maliyet makinesi inşa
10:03
etmiş olmaları. Sadece fiyat kırarak olmaz ama.
10:06
Tabii ki olmaz. Şirketin en büyük rekabet
10:09
avantajı çok genç ve muden bir filoya sahip olması.
10:12
Toplam 127 uçaklık filonun yaş ortalaması sadece 5,13 yıl. 5
10:18
yaş havacılıkta sıfır sayılır, neredeyiz?
10:20
Aynen öyle inanılmaz bir avantajdır.
10:23
Bu yeni uçak demek daha az yakıt tüketimi, daha az karbon
10:28
emisyonu ve en önemlisi. Uçağın sürekli havada kalması
10:31
değil mi? Evet, o uçan uzun yıllar ağır
10:34
bakıma girmemesi yani sürekli havada para basması demek.
10:38
Zaten şirketin yakıt hariç birim maliyetine baktığımızda o farkı
10:42
görüyoruz. Havacılık tabiriyle cazk değeri
10:45
deniyor sanırım buna. Doğru just değeri 2.
10:48
Gül, 68 € cent gibi bir rakam çıkmış.
10:51
Dur hani bu caz kavramını dinleyici için biraz
10:54
somutlaştıralım 2,68€ sent. Evet yani Pegasus bir koltuğu 1
10:58
km boyunca uçurmak için yakıt hariç sadece 2,68 sent harcıyor.
11:07
Tam olarak bu. Düşündüğünce şehir içinde bir
11:09
elektrikli scooter kiralamak bile kilometrede bundan çok daha
11:12
pahalıya. Geliyor.
11:14
Ve harika bir benzetme oldu bu. Adamlar 10.000 m yüksekte devasa
11:18
bir metal tüpün içinde sana kahve satarken maliyeti biz
11:23
sukudan daha ucuza getiriyorlar. Akıl alır gibi değil.
11:27
Işte o bahsettiğin kahve satışı işin diğer sihirli kısmı.
11:31
Yan gelirler diyorsun? Evet yan gelirler, yani bilet
11:35
dışı satılan o koltuk seçimi ek bagaj hakkı uçakta yediğin
11:40
sandviç veyaweb sitesinden kiraladığın araçtan alınan
11:43
komisyonlar. Bunun bilançodaki ağırlığı ne
11:46
kadar? Ki, pegasus'un toplam geliri
11:49
içinde bu yan gelirlerin payı tam %30 yediye ulaşmış durumda.
11:53
%37 dehşet bir rakam. Bu dünyadaki en başarılı düşük
11:59
maliyetli taşıyıcıların yakalayabildiği bir oranda çok
12:02
büyük bir başarı. Tamam, o zaman duyduklarımızı
12:05
yatırımcı mantığıyla hızlıca bir swot analizine sokup tartıya
12:09
koyalım. Mantıklı.
12:10
Düştüğü yönler bariz, scooterdan ucuz işletme maliyeti, gıcır
12:15
gıcır, 5 yaşındaki uçaklar ve gelirinin neredeyse yüzde
12:19
kırkını bilet dışı ürünlerden elde etme yeteneği.
12:23
Bunlar şirketin kasları. Ama masada bedava peynir olmaz o
12:27
127 yeni uçağın faturası bir yerde karşılarına çıkıyor
12:31
olmalı. Bu tablonun zayıf yönleri nedir?
12:34
En büyük zayıflıkları tam da dediğin gibi o gıcır gıcır
12:38
uçakların bilançoda yarattığı devasa finansal.
12:41
Koçluluk yükü büyümenin her zaman bir bedeli vardır ve bu
12:45
bedel borçlanarak ödeniyor. Fırsatlar tarafında ne
12:48
görüyorsun? Az önce bahsettiğimiz o Pegasus
12:50
euro pamlesi ve avrupa'da smartwings alımıyla başlayacak
12:54
yeni pazar açılımları en büyük fırsat.
12:56
Ayrıca o yapay zeka entegrasyonuyla gelecek maliyet
13:00
düşüşleri masadaki en büyük potansiyel.
13:03
Peki ya tehditler? Tehditler dersen hani tamamen
13:07
yönetimin kontrolü düşün de olan jeopolitik riskler,
13:10
ortadoğu'daki savaş tam tamları ve aniden kapanan hava sahaları
13:15
her zaman o kapının ardında bekliyor.
13:17
Şimdi yönetimin bize neler söylediğine daha yakından
13:20
bakalım. Şirketin faaliyet raporundaki
13:23
stratejik vizyon cümlesi aslında çok basit ve net.
13:27
Uygun ücretlerle emniyetli ve kolay seyahat deneyimi.
13:31
Aslında oldukça jenerik bir cümle.
13:33
Açıkçası evet, her hava yolunun kurabileceği bir cümle.
13:36
Bu işin sırrı bu vizyonun kağıt üzerinde kalmayıp o operasyonel
13:41
vahşetin içinde nasıl icraata dönüştü?
13:44
Işte o vizyonun icraata dönüştüğü yer, yönetimin
13:47
teknolojiye ve arge'ye bakış açısında gizli.
13:50
Ne yapıyorlar tam olarak? Pegasus artık sadece bir
13:53
taşıyıcı değil, kendisini dijital bir ekosistem inşa eden
13:56
bir yapı olarak konuluyor. Hı hı rapor yönetimin bu
14:00
konudaki agresif büyüme iştahını açıkça ortaya koyuyor.
14:04
O demin vitrin düzenlemesi mi? Diye sorduğum silikon vadisi
14:08
yatırımları var ya. Evet, hala şüpheliyim o konuda.
14:10
Işte onlar aslında şirketin sinir sistemini oluşturmaya
14:14
başlamış bile. Gerçekten de öyleymiş biliyor
14:17
musun? Ilgili bölümü okuduğumda adeta
14:19
bir teknoloji firmasının raporunu okuduğumu hissetim.
14:22
Hangi projeler dikkatini çekti? Mesela auto fair adında bir
14:26
sistem kurmuşlar. Otomatik ücretlendirme.
14:29
Aynen bu algoritma bilet fiyatlarını anlık talebe rakip
14:34
fiyatlarına ve uçan doluluğuna göre saniyeler içinde hiç insan
14:38
eli değmeden belirliyor. Müthiş bir dinamik fiyatlama bu.
14:41
Sadece bu da değil yolcular için uygulamaya time özelliği
14:45
eklemişler. Tıpkı bir kargo takip eder gibi
14:49
evden çıkışından uçağa binişine kadar yolculuğunun her adımını
14:53
izleyebiliyorsun. Arka planda çalışan sistemlerden
14:56
bahsetmişler mi peki? Evet, hiro adında bir yapay zeka
15:00
insan kaynakları asistanı çalışıyormuş.
15:02
Arkadan sonra hukuk veya satın alma gibi binlerce sayfalık
15:06
sözleşmelerin okunduğu birimlerde dogfinder adlı bir
15:10
bot devreye girmiş. Baya verimlilik odaklı hamleler.
15:14
Kesinlikle ve o silikon vadisi laboratuvarı üzerinden 620
15:18
farklı girişimle masaya oturup otuzdan fazla kavram kanıtlama
15:22
yani pop çalışması yapmışlar. Demek ki o fon boşuna
15:26
kurulmamış. Ama beni asıl vuran ne oldu
15:29
biliyor musun? Hepimizin o kınayan yarasını
15:31
buldukları çözüm apple ertesi'a. Evet o çok kritik ve harika bir
15:38
hamle gerçekten. Hepimiz o bagaj bandının başında
15:41
acaba bavulum gelecek mi diye ter dökerek beklemişizdir.
15:44
Beklemez miyiz en stresli an? Eğer yolcunun uçak 6 bagajında
15:48
bir air tek varsa bunun konum bilgisini doğrudan Pegasus
15:52
operasyon ekipleriyle paylaşmasına olanak tanıyorlar.
15:55
Artık. Zam bir şey.
15:56
Düşünsene kayıp bagaj aramak için harcanan o binlerce saatlik
16:01
personel mi sayısı yaşanan o müşteri memnuniyetsizliği,
16:05
tazminat ödemeleri. Bunların hepsi basit bir
16:08
entegrasyonla tarihe karışıyor. Bu sadece havalı bir PR
16:12
çalışması değil bence. Kesinlikle değil, doğrudan
16:15
maliyetleri bıçak gibi kesen harika bir operasyonel zeka.
16:19
Tam isabet, üstelik bu dijitalleşme vizyonunu sadece
16:23
yazılımla falan değil, donanımla da çok güçlü destekliyorlar.
16:27
Uçaklardan bahsediyorsun. Evet, filoya yeni katılan airbas
16:31
a 321 neo uçakları o koltuk başına maliyetleri dramatik
16:34
şekilde düşürüyor. Ne kadar uçak siparişleri var
16:38
ufuk'ta? Raporda, 2.026 ile 2.034 yıl.
16:42
Parasını kapsayan devasa bir teslimat takvimi var. 2.030
16:45
dörde kadar. Aynen yüzlerce yeni nesil Airbus
16:48
ve Boeing 737 10 uçağı bu sisteme entegre edilecek
16:50
zamanla. Tabii bu devasa büyüme modern
16:55
dünyada yatırımcıların artık en çok dikkat ettiği konuyu da
16:59
beraberinde getiriyor. Çevresel, sosyal ve kurumsal
17:02
yönetişim yani. Us g taahhütleri.
17:05
Aynen yönetim, bu büyümenin çevresel faturasını ödemek
17:09
zorunda olduğunun çok farkında anladığım kadarıyla.
17:12
Farkında olmak zorundalar zaten. ISG raporlaması artık
17:16
yatırımcılar için bir olsa ne güzel olur maddesi değil,
17:20
doğrudan fon akışını kesebilecek bir zorunluluk haline geldi.
17:25
Pegasus 2.050 yılı için net sıfır karbon emisyonu hedefine
17:29
resmi taahhüt vermiş. Üstelik yatırımcıya asıl ikna
17:33
eden şey o çok. Görünen, 2.050.
17:35
Hedefi değil, ne peki? 2.030 yılı için koydukları çok
17:39
daha yakın ve tamamen ölçülebilir ara hedefler.
17:43
Ne söz vermişlerdi ki? 2.030 yılına kadar emisyon
17:47
yoğunluğunu %20 azaltma sözü vermişlerdi.
17:50
Gerçekleşme durumu ne yönde? 2.025 yılının sonuçlarına
17:54
baktığımızda yolcu kilometre başına düşen karbon emisyonunu
17:58
56,9 grama indirdiklerini yürüyoruz.
18:01
Bu iyi bir şey mi? Çok iyi bir şey bu. 2.019
18:04
yılındaki temel seviyeye göre %10 ikinin üzerinde net bir
18:08
iyileşme demek. O zaman daha 2.025 yılında 2.030
18:11
hedefinin yarısından fazlasını ceplerine koymuş durumdalar.
18:15
Kesinlikle öyle ve sürdürülebilirlik hamleleri
18:17
sadece havada değil yerde de çok ciddi adımlarla ilerliyor.
18:21
Yerde ne yapıyorlar? Panarfama Belediyesi ile
18:23
ortaklaşa yürüttükleri bir proje var.
18:25
Sabiha Gökçen havalimanında kendi uçaklarından çıkan
18:28
atıkları genel havalimanı çöplüğüne karıştırmıyorlar.
18:31
Nasıl ayrıştırıyorlar peki? Tamamen %100 Pegasus satığı
18:35
olarak özel bir alanda ayrıştırıyor ve doğrudan geri
18:38
dönüşüme kazandırıyorlar. Vay be bu operasyonel mikro
18:42
yönetim şirket kültürünün ne kadar detaya indiğini gösteriyor
18:46
gerçekten. Kesinlikle.
18:48
Peki, raporun o mektuplarını ve satır aralarını okuduğunda
18:51
yönetimin ses tonunu nasıl analiz ederdin?
18:54
Şöyle söyleyeyim. Yönetim o dijitalleşme, yapay
18:58
zeka entegrasyonları ve sürdürülebilirlik projelerinden
19:01
bahsederken son derece gururlu. Iyimser bir ton var yani?
19:05
Iyimser ve iddialı bir dil kullanıyorlar.
19:07
Teknolojide sektörün kurallarını yeniden yazmak istedikleri çok
19:11
açık aması var. Evet, konu makro ekonomiye
19:15
enflasyona faiz oranlarına ve operasyonel maliyet artışlarına
19:19
geldiğinde o iddialı ton aniden kayboluyor.
19:22
Yerini neye bırakıyor? Yerine son derece gerçekçi
19:26
ayakları yere basan ve temkinli bir üslup geliyor.
19:29
Hayal satmıyorlar. Dünyadaki zorlukların gayet
19:32
farkındalar. O temkinli üslubun arkasındaki
19:35
gerçek rakamlara yani şu operasyonel içgörülere bir
19:39
dalalım, o zaman dalalım büyüme oranları gerçekten baş döndürücü
19:44
sıkı dur. 2.025 yılında taşıdıkları toplam yolcu sayısı.
19:49
43 virgül 26.000.000 kişi. Devasa bir rakam.
19:53
Bir önceki yıla göre %15 virgül dörtlük net bir büyüme var.
19:58
Uçakların toplam taşıma kapasitesi sektör diliyle arz
20:03
edilen koltuk kilometre ise %17,3 oranında artırılmış.
20:08
Işte burası finansal matematiğin şova dönüştüğü yer gerçekten.
20:13
Nasıl yani, açıklar mısın biraz? Kapasiteyi %17,3 arttırmak demek
20:18
piyasaya binlerce yeni boş koltuk sürmek demektir.
20:22
Normal şartlarda havacılıkta bir kural vardır.
20:25
Kapasiteyi aniden bu kadar arttırırsanız o yeni açılan
20:28
hatlar veya filoya eklenen yeni uçaklar ilk başlarda talebi tam
20:32
bulamayacağı için boş uçar. Mantıklı arz talebi hemen
20:36
yakalayamaz. Ve genel doluluk oranınız dibe
20:39
vurur. Ancak Pegasus toplam doluluk
20:42
oranını %87,7 ile önceki yılla birebir aynı seviyede tutmayı
20:48
başarmış. Kapasiteyi %17 arttırıp doluluğu
20:52
gram düşürmemek. Bu gerçekten bir operasyonel
20:55
mucize bence. Kesinlikle bir mucize.
20:57
Demek ki o az önce konuştuğumuz oto fair yapay zeka fiyatlama
21:01
algoritması tıkır tıkır çalışıyor arka planda.
21:04
Aynen öyle. Fiyatları öyle bir esneklikle
21:07
ayarlıyorlar ki. O yeni eklenen koltuklar bir
21:10
şekilde her uçuşta satılıyor mutlaka.
21:12
Üstelik bu satılan koltukların profili de yatırımcının yüzünü
21:16
güldüren cinsten. Nedenmiş o.
21:18
Dış hat misafir sayısı 27,7 milyon kişiyle iç hatlardaki
21:23
15,5 milyonluk rakamı adeta eziyor geçmiş.
21:26
Döviz geliri açısından harika bir oran bu.
21:29
Aymen bu şirket bir hava yolu olmanın ötesinde ülkeye döviz
21:33
getiren devasa bir ihracat makinesi gibi çalışıyor artık.
21:36
Kesinlikle öyle, üstelik o 127 uçağın yerde yatmasına da asla
21:41
tahammülleri yok. Ne kadar uçuruyorlar ki günde?
21:44
Uçakların günlük ortalama kullanım süresi blog saat olarak
21:47
13,2 saate çıkmış durumda. 13 saati havada geçiyor yani?
21:52
Bir uçağı günde 13 saat havada tutmak olağanüstü bir yer
21:55
işletme hızı ve çok ince bir teknik bakım planlaması
21:58
gerektirir. Yolcuyu indir temizle yakıt al
22:01
yeni yolcuyu bindir. Bunu da tikalar içinde
22:04
yapıyorlar. Tam olarak bu.
22:05
Ve tüm bu operasyonel verimlilik finansallara da aynen yansımış,
22:09
satış gelirleri bir önceki yıla göre %38 artmış.
22:12
Peki ya karlılık? En kritik kârlılık göstergesi
22:15
olan favwick, yani faiz, amortisman ve vergi öncesi kar
22:18
marjı %24,6 olarak gerçekleşmiş. Müthiş bir marş.
22:23
Peki ya maliyet enflasyonu yani dünyada her şeyin fiyatı
22:26
artıyor. Bu tablo bu kadar güllük
22:28
gülistanlık olamaz herhalde. Olamaz tabii ki dünyada ve
22:32
türkiye'de yaşanan enflasyona bağlı o maliyet artışları
22:35
kendine acı bir şekilde gösteriyor.
22:37
Nerede görüyoruz bunu? Demin övdüğümüz o yakıt hariç
22:41
birim maliyet var ya CSK değeri geçen yıl 2,55 cent iken bu yıl
22:46
2,68€ cent seviyesine çıkmış. Ciddi bir maliyet artışı var
22:51
aslında. Var ama gelecekteki karlılık
22:54
için buradan çıkaracağımız sonuç şu, bu enflasyonist maliyet
22:58
baskısı, artan operasyonel hacim, o uçağın günde 13 saat
23:03
havada kalma verimliliği ve o hayat kurtaran %30 yedilik yan
23:06
gelirler sayesinde bir şekilde dengeleniyor.
23:09
Yani şirket bu maliyet artışlarını yolcuya ve yan
23:12
gelirlere yansıtıp. Şoku absorbe etme yeteneğine
23:16
sahip diyorsun? Kesinlikle öyle.
23:18
Tabii her iyi hikayenin bir de karanlık tarafı vardır.
23:22
Tüm bu rekorların kar marjlarının ve pırıl pırıl yeni
23:25
uçakların arasında saklanan risk faktörlerini de çok şeffafça
23:29
konuşmalıyız. Ben kritik bölüm burası bence
23:32
yatırımcı için. Yönetimin temkinli olmaktan ne
23:35
kadar haklı olduğunu bilançodaki borç kalemine bakınca direkt
23:38
anlıyoruz zaten. Evet, bu kadar agresif bir
23:41
büyümenin bilançoda oldukça ağır bir faturası var.
23:45
O yeni alınan eğer bas a 321 neo uçakları havadan düşmüyor
23:47
maalesef. Borç tablosu ne durumda?
23:52
Şirketin net borç pozisyonu bir önceki yıla göre tam yüzde
23:57
kırksekiz oranında sıçramış. %48 rakam ne peki?
24:01
154,39 milyar lira gibi bence ürkütücü bir seviyeye ulaşmış.
24:06
154 milyar lira borç akıl almaz bir rakam.
24:09
Havacılıkta böyle bir ama. Bir hava yolu şirketinde uçaklar
24:13
aslında uçan devasa ipoteklerdir.
24:16
Doğru. Bu borçluluğun getirdiği faiz
24:19
yükü ve toplam yükümlülüklerdeki artış yatırımcıların nakit akış
24:23
tablolarında en yakından mercekle izlemesi gereken
24:27
yerdir. Tabii borç bir şirketin iç
24:29
meselesidir. Günün sonunda eğer iyi
24:31
yönetilirse uçaklar uçtukça o çark döner ve borç çevrilir.
24:36
Teoride evet. Ama bir de şirketin hiçbir
24:38
kontrolü olmayan bir sabah uyandığında tüm bilançoyu altüst
24:42
edebilecek dışsal pazar riskleri var.
24:44
Raporun en can alıcı noktalarından biri.
24:47
Bilanço tarihinden sonraki olaylar başlığında küçük bir
24:50
dipnot olarak karşımıza çıkıyor. Ortadoğu meselesini diyorsun?
24:54
Evet, maalesef Ortadoğu meselesi.
24:55
Tam da o noktaya değinmek zorundayız.
24:57
Analizde şirketin 154 milyar lira borcu var dedik ya bu
25:02
devasa borcu ödemek için o uçakların her gün aksatmadan o
25:06
13 saatlik uçuşları yapıp sıcak nakit yaratması lazım.
25:09
Peki ya uçamazlarsa? Işte sorun orada. 2.010 altının
25:13
Şubat ve mart aylarında Ortadoğu hava sahalarında bölgesel
25:17
krizler patlak verdi maalesef. Şirketi nasıl etkiledi?
25:19
Bu durum Pegasus bu gerilimler nedeniyle iran, irak, Lübnan,
25:25
Ürdün ve Suudi Arabistan gibi ülkelere olan seferlerini
25:29
haftalarca İptal etmek zorunda kaldı.
25:31
Ki, bu ülkeler dışat döviz gelirinin kalbi çok kârlı
25:35
noktalar bildiğim kadarıyla. Kesinlikle havacılık sektörünün
25:39
en acımasız kuralı da budur işte.
25:40
Neymiş o kural? Siz şirketinizi yapay zekalarla
25:44
donatıp mükemmel kusursuz yönetebilirsiniz.
25:47
Operasyonel maliyeti kuruşuna kadar optimize edebilirsiniz.
25:50
Evet ama jeopolitik bir kriz anında hava sahası kapanırsa o
25:54
devasa uçak pistte teker bağlar ve yerinden kıpırdayamaz.
25:58
Gelirde anında sıfıra iner haliyle.
26:00
Gelir sıfıra iner ama o devasa uçakların kira ve finansman
26:04
giderleri tıkır tıkır işlemeye devam eder.
26:06
Artan borç yüküyle bu tarz jeopolitik şoklar birleştiğinde
26:11
şirketin nakit akışı üzerinde ölümcül baskılar yaratabilir
26:14
gerçekten. Bu faaliyet raporundaki en büyük
26:17
uyarı işaretlerinden biri yatırımcı için.
26:19
Kesinlikle soğuk duş etkisi yaratan bir risk bu.
26:23
Bunun dışında bir de hukuki ve düzenleyici riskler var.
26:26
Tabi 2.020 beşte yürürlüğe giren yeni iklim kanunu ve siber
26:31
güvenlik kanunu gibi regülasyonlara uyum sağlamak
26:34
için şirketin devasa kaynaklar ayırdığını görüyoruz raporda.
26:39
Falan da var sanırım. Var yıl içinde sivil havacılık,
26:44
rekabet kurumu veya tüketici hakları gibi regülatörlerin
26:47
denetimleri sonucunda toplam 13,4 milyon liralık idari para
26:52
cezası ödemişler. Gerçi kârı düşününce bu biraz
26:56
çerez parası gibi kalıyor. Yani evet 13,75 milyar lira kâr
27:01
eden bir şirket için bu rakam belki şirket arabasının otopark
27:05
cezası hükmünde olabilir. Haklısın.
27:08
Ama regülatörlerin nefesinin sürekli ensebe olduğunu, yasal
27:12
risklerin bu sektörün doğasında olduğunu çok net bir şekilde
27:16
hatırlatıyor bize. Peki tüm bu anlattığımız
27:19
riskleri kim yönetecek? Yatırımcı parasını tam olarak
27:22
kime emanet ediyor? Kurumsal yönetim kalitesinden
27:25
bahsediyorsun. Evet, işin kurumsal yönetim
27:28
kalitesine baktığımızda yatırımcıya o güveni aşılayan
27:32
çok net metrikler var aslında. Ne diyor bist skorları falan?
27:36
Pegasus bist kurumsal yönetim endeksindeki derecelendirme
27:39
notunu. 2.025 yılında %98,2 gibi neredeyse kusursuz bir seviyeyi
27:46
yükseltmiş. Gerçekten çok yüksek bir not bu.
27:49
Bu sadece bir piar skorun değil, kesinlikle şeffaflığın, paydaş
27:53
haklarına saygının ve o hesap verebilirliğin bağımsız
27:57
kurumlarca tescil edilmesidir. Işler iyi giderken şeffaf olmak
28:01
herkes için kolaydır. Asıl mesele kriz anlarında bu
28:04
yönetimi aynı standartta korumaktır.
28:07
Evet o %98 virgül ikilik notun altının hiç de boş olmadığını
28:12
komite raporlarında da görüyoruz zaten.
28:15
Yönetim kurulu bünyesinde kurulan denetim komitesi, riskin
28:19
erken saptanması komitesi, kurumsal yönetim ve teknoloji
28:23
komitelerinin yıl içindeki tüm toplantılarına tam %100 oranında
28:28
eksiksiz katılım sağlanmış. Yani yönetim kurulu sadece.
28:32
Kağıt üzerinde yazan havalı isimlerden ibaret değil.
28:36
Aktif olarak şirketin dümenindeler ve çalışıyorlar.
28:39
Aynen öyle. Bu kurumsal disiplin o finansal
28:42
raporun arkasındaki ufacık dipnotlara da aynen yansımış.
28:46
Özellikle o bilanço sonrası olaylar kısmında demin kısaca
28:49
konuştuğumuz Hollanda merkezli Pegasus, euro şirketinin 2.020 5
28:54
aralık ayında resmen tescil edildiği vurgulanıyor.
28:57
Bu hamle neden bu kadar kritik peki?
28:59
Bu sıradan bir yurt dışı ofisi açılışı falan değil.
29:03
Bu smartwings havayollarını bünyeye katıp avrupa'nın o
29:07
kısıtlayıcı hava sahası regülasyonlarını aşarak doğrudan
29:10
kıta iç uçuşlarda oyun kurucu olma stratejisinin ta kendisi
29:14
hukuki temeli buraya dayanıyor. Oyunun kurallarını tamamen
29:18
değiştirecek bir adım diyebiliriz o zaman buna.
29:21
Kesinlikle değiştirecek. Raporun finansal özetler
29:24
kısmında da 13,75 milyar liralık devasa bir net kâr rakamı
29:30
karşımıza çıkıyor bu arada. Tüm o zorluklara rağmen.
29:33
Evet, tüm o enflasyona artan borçlanma maliyetlerine ve
29:37
ortadoğu'daki jeopolitik krizlere rağmen yılı bu seviyede
29:41
bir kârla kapatmak ciddi bir stres testi başarısıdır bence.
29:45
Kesinlikle öyle başka dikkat. Ben bir tutarsızlık var mıydı
29:48
dipnotlarda? Benim bir yatırımcı olarak
29:51
faaliyet raporlarında her zaman ama her zaman ilk aradığım
29:55
şeylerden biri olan ilişkili taraf işlemleri konusuna da
29:58
değinmek istiyorum. Kısacak.
30:00
Çok hayati bir konudur o. Biliyorsun, bazen ana ortaklar
30:04
çeşitli danışmanlık veya uydurma hizmet bedelleri adı altında
30:08
şirketin kasasındaki o sıcak nakdi kendi ana holdinglerine
30:13
aktarabiliyorlar. Kötü örneklerini borsada çok
30:16
gördük. Maalesef en çok korkulan
30:19
şeylerden biridir yatırımcı için.
30:20
Ancak bu raporda ana ortak esas Holding ile olan tüm ticari
30:25
ilişkilerin şeffaf bir şekilde bağımsız denetçinin onayından
30:29
geçtiğini ve şirketi zarara uğratacak her.
30:33
Bir örtülü işlem falan tespit edilmediğini görüyoruz.
30:36
Temiz bir bilanço yani. Evet, bilançoda yatırımcının
30:39
hakkını yiyecek bir tutarsızlık yok.
30:41
Tablo gayet temiz. O halde istersen masanın üzerine
30:45
serdiğimiz tüm bu verileri, riskleri ve fırsatları
30:48
toparlayıp dengeli bir genel değerlendirme yapmanın vakti
30:51
geldi artık. Bence de.
30:54
Terazinin bir kefesine stratejik güçleri koyduğumuzda tablo çok
30:58
net. Aslında sadece bilet kesen o
31:00
eski tip geleneksel bir taşıyıcıdan ziyade
31:04
dijitalleşmeyi operasyonlarının tam kalbine koyan bir firma var.
31:09
Silikon vadisi yatırımlarıyla yapay zekayı iş süreçlerine
31:13
entegre eden esnek bir teknoloji şirketi görüyoruz artık.
31:17
Sektördeki o açık ara düşük maliyet liderliği var bir.
31:20
De kesinlikle yaş ortalaması sadece 5 olan inanılmaz verimli
31:25
bir filo ve o toplam gelirlerin %30 yedisini oluşturan yan gelir
31:29
yaratma gücü, şirketin krizlere karşı en büyük kalkanını
31:33
oluşturuyor. Terazinin diğer kefesinde, yani
31:37
o uzun vadeli temel riskler tarafında ise şirketin bu
31:41
agresif büyüme stratejisini finanse etmek için %48 artışla
31:46
154 milyar liraya çıkardı. O yüksek net borçluluk oranı
31:50
ağır basıyor. Evet, o borç ciddiye alınmalı.
31:53
Ve çok daha tehlikelisi Ortadoğu gibi şirketin tamamen kontrolü
31:57
dışında patlak veren jeopolitik krizlerin.
32:00
Hava sahalarını aniden kapatarak o devasa borcu ödeyecek.
32:04
Nakit akışını anında kesme ihtimali var.
32:06
Gerçek bir karabasan senaryosu. Bunlar yatırımcının her gece
32:11
yatağa girdiğinde aklının bir köşesinde tutması gereken
32:14
şirketin dışında gelişen çok sert dışsal şok riskleri.
32:18
Peki tüm bu veriler stratejiler ve riskler ışığında ne
32:22
düşünmeliyiz? Sevgili dinleyici buraya kadar
32:26
yaklaşık 20 dakikadır. Konuştuğumuz her şey.
32:29
Aslında binlerce sayfalık son derece teknik bir faaliyet
32:33
raporunun veriye dayalı objektif bir özetinden ibaret.
32:37
Sadece verileri konuştuk. Unutma ki bu analizimizde
32:40
duyduğun hiçbir şey ama hiçbir şey kesinlikle bir yatırım
32:44
tavsiyesi değildir. Kendi portföyünü yönetirken her
32:48
zaman kendi risk profilini vadenin uzunluğunu ve
32:51
profesyonel finansal danışmanlarının uyarılarını
32:54
dikkate almalısın. Buna çok dikkat etmelerini rica
32:57
ediyoruz. Eğer bizimle birlikte o sıkıcı
33:00
raporların derinliklerine inmekten.
33:03
Bilgi yoğun ama bir o kadar da ufuk açıcı.
33:06
Bu süreci dinlemekten keyif aldıysan lütfen bölümü beğenmeyi
33:10
kanalımıza abone olmayı ve bu analizlerin ilgisini çekeceğini
33:14
düşündüğün arkadaşlarınla paylaşmayı unutma.
33:17
Destekleriniz bizim için çok önemli.
33:20
Üyelik seçeneklerimizi değerlendirerek ayrıcalıklı
33:23
içeriklerimize ulaşabilir veya doğrudan süpertenx yani süper
33:27
teşekkür butonunu kullanarak bize ve bu bağımsız
33:31
araştırmalara hemen destek verebilirsin.
33:33
Kapatırken o yüzlerce sayfalık sıkıcı finansal raporların bir
33:37
an için dışına çıkıp seni büyük resmi görmen için biraz
33:40
düşünmeye sevk etmek istiyorum aslında.
33:42
Ne soracaksın yine? Bütün bu anlattığımız teknoloji
33:46
yatırımlarına o silikon vadisindeki inovasyon
33:49
laboratuvarlarına, hukuk sözleşmesi okuyan dog finder
33:53
botlarına otomatik bilet fiyatlayan algoritmalara ve en
33:57
basiti o apple airteg destekli bagaj takip sistemlerine bir
34:01
bak. Hmm sence gelecekte Pegasus
34:04
sadece çok akıllı donanımlar kullanan sıradan bir hava yolu
34:08
şirketi olarak mı kalacak? Ilginç bir yaklaşım.
34:10
Yoksa arka planda veri, yapay zeka ve lojistik satan yan iş
34:15
olarak da arada bir yolcu taşıyan dev bir küresel
34:19
teknoloji şirketine mi dönüşecek?
34:21
Gerçekten ufuk açıcı bir soru. Oldu bu kendi yatırım portföyünü
34:24
kurarken sınırları bu kadar zorlayan bir şirket kültürünü o
34:29
sıkıcı Excel tablolarında nasıl fiyatlarsın?
34:32
Sadece bunu düşün. Işte ezberlerin bozulduğu ve
34:36
gerçek analizin başladığı nokta tam da burası bence değerli
34:40
vaktini ayırdığın ve bizimle bu finansal yolculuğa çıktığın için
34:44
çok teşekkürler. Bir sonraki derinlemesini
34:47
incelememizle görüşmek üzere hoşça kal.