Latest / Market Risk TR / 🔵 SASA Faaliyet Raporu Analizi 2025/12 | SASA Polyester Sanayi AS

Transcript

🔵 SASA Faaliyet Raporu Analizi 2025/12 | SASA Polyester Sanayi AS · Market Risk TR

0:00
Düşünsene bir yanda avrupa'da giderek daralan bir pazar var.
0:03
Tüketimin adeta frene bastığı bir ortam ve küresel çapta esen
0:08
inanılmaz sert bir faiz fırtınası.
0:11
Kesinlikle çok zorlu bir dönem. Diğer yanda ise son 10 yılda tam
0:17
4 milyar dolar yatırım yapmış. Şimdi de gözünü 20 milyar
0:21
dolarlık devasa bir petrokimya üssüne dikmiş bir türk sanayi
0:25
devi duruyor. Seni bugün akıl almaz bir
0:28
zıtlığın tam ortasına götürüyoruz.
0:31
Hoş geldin. Hoş bulduk valla bugün elimizde.
0:34
Sasa polyesterin 2.025 yılı faaliyet raporu var.
0:37
Açıkçası sayfaları çevirdikçe bunun sadece standart bir şirket
0:42
sunumu veya hani sıkıcı bir bilanço olmadığını hemen
0:45
anlıyorsun. Aynen öyle.
0:46
Tam bir hayatta kalma rehberi gibi okudum ben de.
0:49
Rakamların ardında çok agresif bir strateji, çok cesur bir
0:53
vizyon ama bir o kadar da göz ardı edemeyeceğimiz tüyler
0:58
ürpertici finansal riskler yatıyor.
1:00
Çok doğru. Hani sadece o bilançodaki
1:02
yüzdelik değişimleri okuyup geçmeyeceğiz.
1:05
Bu derinlemesine analizimizde o devasa yatırımların şirketin
1:09
nefes borusunu şu an nasıl sıktığını ve gelecekte nasıl bir
1:12
cankurtaran olacağını yani bu 2 zıt ihtimali.
1:16
Yatıracağız. Öncelikle şirketi biraz yakından
1:19
tanıyalım. Tabii sahanın köklerine
1:22
indiğimizde 1.966 yılına kadar uzanan sanayi kültürü çok derin
1:28
bir yapı görüyoruz. Merkezi ve ana üretim üssü
1:31
adana'da sarı hamzalı bölgesinde bulunuyor.
1:34
Baya köklü bir geçmişi var yani temel işleri tam olarak neleri
1:38
kapsıyor? Operasyonun kalbinde sentetik
1:41
iplik ve polimer dünyası var. Yani polyesterya flaman tiplik,
1:47
pi oi petresin ve pet cips üretiyorlar.
1:51
Bir saniye, bunu gündelik hayata çevirirsek ne anlama geliyor tam
1:54
olarak? Şöyle söyleyeyim, giydiğin
1:56
kıyafetin ipliğinden, marketten aldığın suyun pet şişesine,
2:01
hatta otomobilinin koltuk kılıfından hastanedeki tıbbi
2:06
ambalajlara kadar dokunduğun hemen her yerde.
2:08
Bu şirketin ürettiği bir ham madde var aslında.
2:12
Vay canına. Gerçekten her yerdeler ama
2:15
burada beni asıl çarpan şey bu devasa üretim operasyonunun
2:18
fiziksel yoğunluğu oldu. Rapora göre şirketin tam 3.681
2:23
çalışanı var. Evet, devasa bir ordu adeta.
2:27
Işin ilginç tarafı şu, bu ordunun 3.640, üçü doğrudan
2:32
adana'daki merkezde görev yapıyor.
2:34
Istanbul ve ankara'da sadece stratejik irtibat büroları
2:38
iskenderun'da deniz lojistiği için bir tank sahası ve
2:41
gaziantep'te bir şube var. Doğru inanılmaz bir
2:44
konsantrasyon var orada. Yani milyar dolarlık o dev
2:48
operasyon tek bir noktada inanılmaz bir yoğunlukla nefes
2:52
alıyor. Bu kadar yüksek bir coğrafi
2:55
konsantrasyon, özellikle tedarik zinciri veya hani bölgesel
2:59
altyapı sorunları yaşandığında ciddi bir operasyonel darboğaz
3:03
yaratmaz mı sence? Yani üretim hatlarının
3:07
entegrasyonu ve maliyet optimizasyonu açısından tek bir
3:10
devasa tesis kurmak çok verimlidir.
3:14
Senin de söylediğin gibi işin risk yönetimi boyutu her zaman
3:17
masadadır. Tek sepete yumurta, koymak gibi
3:20
biraz. Aynen öyle zaten tam da bu
3:23
yüzden şirket büyüdükçe bu devasa yapıyı tek bir gövdeden
3:26
çıkarıp iştiraklerle daha modüler bir hale getirmeye
3:29
çalışıyorlar. Kolları ayırıyorlar, yani
3:32
anladığım kadarıyla faaliyet raporunda bu iştirak ağı nasıl
3:35
konumlandırılmış peki? Büyümenin doğası gereği 4 ana
3:38
koldan bahsedebiliriz. Birincisi tümü ihracat
3:42
operasyonlarını tekelden profesyonelce yönetmek üzere
3:46
kurulan sasa dış ticaret. Tamam, bu gayet mantıklı.
3:49
Ikincisi şirketin dışarıdan bulması gereken o milyar
3:54
dolarlık sendikasyon kredilerini ve küresel finansmanı yönetmek
3:58
üzere kurulan. Sasa, uluslararası finansal
4:01
yatırım ve tabii onun Avrupa ayağı olan Hollanda merkezli
4:05
sasa krediing bw. Finansmanı da ayrmışlar yani
4:08
peki dördüncüsü ne? Dördüncüsü ve belki de en
4:12
vizyoner olanı Eylül 2.020 beşte 100.000.000 TL sermayeyle
4:17
kurulan sasarafineri a ş bak. Işte bu yeni şirket hamlesi çok
4:21
kritik. Adanadaki mevcut fabrika
4:23
yapısıyla o az önce bahsettiğimiz 20 milyar dolarlık
4:26
yumurtalık petrokimya hayalini yönetemezsin.
4:29
Kesinlikle yönetemezsin. Yepyeni sıfırdan bir inşaat
4:32
süreci. O nakit akışını yasal izinleri
4:35
işte uluslararası ortaklıklarını tamamen ayrı bir kurumsal
4:39
mimaride tutmak zorundalar. Bu yüzden sasara fineri a ş
4:42
doğuyor bence. Peki bu dev yapının
4:45
direksiyonununda kim var şu an? %68,80 ikilik çok ezici ve güçlü
4:50
bir payı oranıyla ana ortak erdemoğlu Holding direksiyonda
4:54
oturuyor. Yani karar alma mekanizması tek
4:58
bir holdingin kontrolünde. Haklısın ama benim faaliyet
5:02
raporunda en çok takıldığım ve açıkçası çok takdir ettiğim yer
5:05
yönetim kurulu yapısı oldu biliyor musun?
5:08
Şirketin yönetim kurulunda 7 üye var ve bu 7 üyenin üçü kadın.
5:12
Evet, servis sebe Ayten Topal kara ve Tuğba yağcı ger.
5:17
Sen dikkat çekici bir detay. Üstelik bu 3 isim de şirkete
5:21
dışarıdan atanmış bağımsız yönetim kurulu üyesi olarak
5:24
görev yapıyor. Yönetimde %40 üçlük, bağımsız
5:27
bir kadın temsil oranı var. Ağır sanayi ve petrokimya gibi
5:31
hani geleneksel olarak erkek egemen bir sektörde bu oran
5:34
gerçekten ezber bozucu. Kesinlikle öyle.
5:37
Bu sadece bir vitrin düzenlemesi falan değil, kurumsal yönetim
5:42
kalitesinin doğrudan bir göstergesi aslında.
5:45
Kesinlikle katılıyorum. Ana ortan %68 ile masayı domine
5:49
ettiği bir şirkette dışarıdan gelen bağımsız üyelerin varlığı,
5:54
küçük yatırımcının haklarını korumak için hayati önem taşır.
5:58
Hele ki bu dengenin güçlü bir kadın temsiliyetiyle sağlanması.
6:02
Şirketin küresel fonların radarına girmesini de inanılmaz
6:06
kolaylaştırır. Doğru.
6:08
Üstelik raporla çok şeffaf bir detay daha var.
6:11
Bağımsız yönetim kurulu üyesi servis sebebinin aylık brüt
6:15
ücretinin 90.000 TL olarak belirlendiği açıkça yazılmış.
6:20
Bu detay bence de çok önemli çünkü şirketler genelde bu tür
6:24
ödemeleri üst düzey yöneticilere sağlanan faydalar adı altında
6:28
devasa bir torba kalemin içine atıp gizlemeyi çok severler.
6:32
Burada ismi özel net bir beyan var.
6:35
Şirketin kendi iç yapısını ve şeffaflık seviyesini anladık ama
6:40
işte hiçbir şirket boşlukta yaşamıyor.
6:43
Dışarıda o küresel satranç tahtasında gerçek bir fırtına
6:47
kopuyor. Hem de ne fırtına.
6:49
Raporu okurken, avrupa'daki ekonomik daralma ve zayıf
6:52
talebin altının defalarca çizildiğini gördüm.
6:56
Ne oluyor orada tam olarak? Çünkü sasanın ana ihracat pazarı
6:59
Avrupa ve o pazar şu an adeta donmuş durumda.
7:03
Avrupa Merkez bankasının enflasyonu dizginlemek için
7:07
uyguladığı yüksek faiz politikası, inşaat ve konut
7:11
sektörünü bıçak gibi kesti. Yani insanlar yeni ev almıyor
7:14
haliyle. Aynen öyle insanlar yeni eve
7:17
taşınmıyor. Ev almadıkları için yeni mobilya
7:21
veya halıda almıyorlar. Tüketici güveni düştüğü için
7:25
yeni kıyafet alışverişini kısıyorlar.
7:27
Ve domino etkisi başlıyor. Kesinlikle tüm bu zincirin en
7:31
sonunda kim var? Peki o mobilyanın o halının o
7:36
kıyafetin ham maddesi olan polyesteri üreten sasa var.
7:41
Talebin bıçak gibi kesilmesi operasyonu doğrudan kalbinden
7:44
vuruyor. Sadece talep darlığı olsa hani
7:47
yine bir şekilde üretim kısılıp beklenebilir bence ama asıl
7:51
ölümcül olan şey doğudan gelen dalga çin meselesini biraz
7:55
deşelim istiyorum. Çünkü çin agresif rekabet
7:58
yapıyor deyip geçmek işin o yıkıcı mekaniğini dinleyiciye
8:01
tam olarak anlatmıyor. Çok haklısın.
8:04
Olayın arkasında devasa bir küresel ticaret savaşı yatıyor
8:08
aslında. Çinli dev petrokimya üreticileri
8:11
kendi ülkelerinde inanılmaz kapasitelere ulaştılar.
8:14
Sonra da o malları satacak yer arıyorlar tabii.
8:17
Aynen abd bunu görünce kendi pazarını korumak için çok yüksek
8:21
gümrük vergisi duvarları ördü. E Çinli şirketler ellerindeki 10
8:25
milyonlarca tonluk devasa üretim kapasitesiyle abd'ye giremeyince
8:30
ne yaptılar? Yönlerini bize çevirdiler.
8:33
Tam olarak öyle. Yönlerini doğrudan avrupa'ya ve
8:37
türkiye'nin de içinde bulunduğu çevre pazarlara çevirdiler.
8:41
Peki bu yönelme sasanın fiyatlama gücünü fiziksel olarak
8:44
nasıl çökertiyor? Hani mekanizma nasıl işliyor?
8:47
Şöyle düşün, Çinli şirketler, devlet sübvansiyonları, ucuz iş
8:52
gücü ve devasa ölçek ekonomisi sayesinde.
8:55
Bir ton polyesleri çok ama çok ucuza mal ediyorlar.
8:58
Üstelik nakit akışlarını sürdürmek için bu malları
9:01
avrupa'ya veya türkiye'ye maliyetine hatta zararına
9:06
satmaktan, yani damping yapmaktan zerre çekinmiyorlar.
9:10
Inanılmaz bir baskı. Sasa'nın maliyeti atıyorum. 11
9:13
imkan Çinli üretici pazara 8 birimden ürün yiyor.
9:17
Sasada haliyle kendi arka bahçesindeki müşterisini çin'e
9:21
kaptırmamak için fiyat indirmek zorunda kalıyor.
9:24
Ürünü üretiyorsun, müşteriye gönderiyorsun ama fiyat kırdığın
9:28
için kâr edemiyorsun. Yani pazar payını korumak uğruna
9:32
aslında bilançonu feda ediyorsun.
9:34
Kar marjların eziliyor. Bu anlattığın tablo şirketin
9:38
swot analizini kafamızda çok net canlandırıyor.
9:41
Kesinlikle çok net bir tablo çıkıyor ortaya.
9:43
Bir harita çizecek olursak, şirketin en büyük gücü sahip
9:47
olduğu 1.9 milyon tonluk üretim kapasitesi ve coğrafi konumu
9:52
çin'den avrupa'ya bir kargo gemisinin gelmesi haftalar
9:55
sürerken sasa adana'dan tra yüklediği malı birkaç günde
9:58
avrupa'nın kalbine indirebiliyor.
10:00
Lojistik hız en büyük. Silahları çok doğru ama zayıf
10:04
yönleri de tam olarak bu ana pazarlara yani tekstil ve
10:07
ambalaj gibi konjonktürden çok çabuk etkilenen sektörlere olan
10:11
aşırı bağımlılıkları. Peki fırsatlar ve tehditler
10:14
dengesi nasıl? Fırsatlar tarafına baktığımızda
10:18
yumurtalıktaki araziyle o dikey entegre petrokimya üstüne
10:22
dönüşüm potansiyeli ve kurdukları dev güneş enerjisi
10:26
tesisleriyle maliyetleri aşağı çekme çabaları var.
10:29
Evet, o projeler çok heyecan verici.
10:32
Öyle ama en büyük tehdit maddesinde adeta neon harflerle
10:36
çin'in damping agresifliği ve küresel arz fazlası yanıp
10:40
sönüyor. Sektörün bu acımasız ve zorlu
10:43
yapısını netleştirdik sanırım. Şimdi yönetimin bize neler
10:46
söylediğine daha yakından bakalım.
10:48
Bakalım yönetimin vizyonu gerçekten bambaşka bi seviyede.
10:52
Raporun başında Yönetim Kurulu Başkanı ibrahim erdemoğlu'nun
10:55
mektubunu okuduğumda hani dışarıdaki bu kan banyosuna
10:58
rağmen inanılmaz hatta aşırı derecede iyimser ve cesur bir
11:02
ton gördüm. Evet o tonu fark etmemek
11:05
imkansız. Şirketler kriz anlarında genelde
11:08
işte tasarruf yılı küçülüyoruz, nakitte kalıyoruz falan derler
11:12
burada tam tersi. Sasa'yı sadece polyester üreten
11:16
bir şirket olmaktan çıkarıp çok uluslu küresel bir petrokimya
11:20
oyuncusu yapacak. 10 yıllık çok agresif bir büyüme vizyonu var.
11:24
Ibrahim erdemoğlu'nun stratejisi fırtına çıktığında sığınağı
11:27
saklanmak üzerine değil, o fırtınaya göğüs gelecek devasa
11:31
bir kale inşa etmek üzerine kurulu.
11:34
Çok güzel bir benzetme oldu bu. Bunun en taze en devasa örneğini
11:39
mart 2.020 beşte devreye aldıkları PTA yani
11:43
saflaştırılmış teleftelik asit tesisinde görüyoruz.
11:46
Bu sıradan bir fabrika açılışı falan değil, tam bir virgül
11:50
yetmişbeş milyar dolarlık bir yatırımdan ve bir virgül
11:54
75.000.000 tonluk devasa bir kapasiteden bahsediyoruz.
11:57
Bu tesisi dinleyicinin kafasında daha iyi canlandırmak için şöyle
12:01
bir benzetme yapalım, bence ben bu tesisi dışarıdan gelen
12:05
ekonomik şoklara ve fiyat dalgalanmalarına karşı şirketi
12:08
koruyan devasa bir kalkan olarak görüyorum.
12:11
Çok yerinde bir kalkan benzetmesi.
12:13
Çünkü önceden sasa o bahsettiğimiz polyesteri
12:16
üretebilmek. Için bu PTT denilen hammaddeyi
12:20
dışarıdan ağırlıklı olarak asya'dan gemilerle ithal etmek
12:24
zorundaydı. Kurlar zıpladığında veya işte
12:27
süveyş kanalında küresel bir kriz çıktığında üretim sekteye
12:31
uğruyordu. Şimdi ne oldu?
12:33
Hammaddede dışa bağımlılığı bıçak gibi kestiler.
12:36
Tedarik zinciri güvenliği dediğimiz şey tam olarak bu
12:39
zaten ham maddenin kendi tesisinde ürettiğinde üretim
12:43
maliyetlerine aylar öncesinden öngörebilir hale geliyorsun.
12:47
Bir strateji. Ama yönetimin mektubundaki
12:49
vizyon sadece adana'yla da sınırlı değil.
12:52
Asıl dev proje Adana yumurtalıkta özel endüstri
12:56
bölgesi ilan edilen 11.000.000 metrekarelik devasa alanda hayat
13:00
bulacak. 20 milyar dolarlık o efsanevi.
13:03
Proje ta kendisi oraya 20 milyar dolarlık tam entegre bir
13:08
rafineri ve petrokimya tesisi kurmayı planlıyorlar. 2.027
13:12
yılında inşaata başlamayı hedefliyorlar.
13:15
Türkiye içinde çok kritik bir adım aslında.
13:17
Kesinlikle bu sadece bir şirketin kapasite artırımı
13:21
değil, türkiye'nin 10 milyarlarca dolarlık kimya
13:24
ithalatını yani cari açığını tek başına aşağı çekecek boyutta
13:29
makro ekonomik bir hayal. Üstelik bu hayali
13:31
gerçekleştirirken eski tip hani çevreyi kirleten vahşi bir
13:36
sanayileşme modeli de izlemiyorlar.
13:38
Sürdürülebilirlik kısmına o usg hedeflerine epey odaklanmışlar.
13:42
Evet, o konuyu es geçmemişler iç.
13:44
Örneğin gıda ambalajları için sektörün ilk ağır metal
13:48
içermeyen polimerlerini ürettiklerini yazmışlar.
13:51
Bu ar ge tarafındaki vizyonu çok net gösteriyor.
13:54
Enerji hedefleri daha da kritik bence 2.030 yılına kadar
13:58
tükettikleri o devasa enerjinin yüzde ellisini tamamen
14:03
yenilenebilir kaynaklardan karşılayacaklarını söylüyorlar.
14:06
%50 devasa bir oran ağır sanayi için.
14:09
Evet, şu an Adana ve gaziantep'teki güneş enerjisi
14:13
santralleri devrede zaten. Daha da ilginci o
14:17
bahsettiğimizyeni.pt. A tesisi çalışırken ortaya çıkan
14:22
atık ısıyı alıp elektriğe dönüştürüyorlar ve diğer
14:26
tesislerin enerjisini bu şekilde resmen bedavaya getiriyorlar.
14:30
Bunu sadece doğayı korumak için yapmıyorlar.
14:32
Tabii işin ucunda ciddi bir regülasyon baskısı da var.
14:35
Kesinlikle Avrupa birliği'nin kuralları çok net.
14:37
Avrupa birliği'nin sınırda karbon düzenlemesi yolda.
14:40
Çünkü eğer üretiminde karbon ayak izin yüksekse avrupasına
14:44
mal satarken ekstra bir karbon vergisi kesecek.
14:47
Sasada kendi ihracat rekabetçiliğini korumak için
14:50
karbon maliyetlerini şimdiden sıfırlamaya çalışıyor.
14:53
Aynen öyle işin finansal getirisi büyük ve biliyor musun?
14:57
Bu çabalar uluslararası alanda da karşılığını bulmuş durumda.
15:01
Sasteyno litix adı verilen çok prestijli uluslararası bir
15:06
değerlendirme kuruluşu var. Evet usc skorları konusunda çok
15:09
bilinirler. Onların risk analizinde 14,9
15:14
gibi mükemmel bir düşük risk puan almışlar.
15:17
Bu puanla dünya genelindeki dev kimya şirketleri arasında
15:22
beşinci, türkiye'de ise birinci sıradalar.
15:24
Vay, türkiye'de birinci, dünyada beşinci, gerçekten muazzam bir
15:28
başarı. Yabancı fonlar bir şirkete
15:31
yatırım yapmadan önce ilk bu skorlara bakar sonuçta.
15:34
Kesinlikle ilk baktıkları yerlerden biri.
15:37
Yeni fabrikalar dışa bağımlılığı kesen kalkanlar 20 milyar
15:41
dolarlık rafineri hayalleri, yeşil enerji.
15:44
Küresel birincilikler vizyonu gerçekten destansı ama biz
15:49
burada bir finansal rapor okuyoruz.
15:51
Yatırımcının aklındaki asıl o soğuk soruyu sormanın vakti
15:54
geldi bence. En zor kısım orası zaten.
15:57
Peki bu devasa vizyon ve o aşırı iyimser mektup 2.025
16:01
bilançosunun gerçekliğine nasıl yansımış?
16:04
Kasadaki rakamlar bu romantik tabloyu destekliyor mu?
16:07
Işte burası soğuk duşun başladığı o romantizmin bir anda
16:11
buz gibi bir duvara çarptığı yer.
16:13
Rakamlar pek parlak değil sanırım.
16:15
Açıkçası beklentilerle mevcut operasyonel gerçeklik arasında
16:20
adeta bir uçurum var. Üretim verilerine baktığımızda
16:23
çok dengesiz bir tablo görüyoruz.
16:26
Poliester cips tarafında çarklar harika dönmüş üretim %43 artarak
16:31
565.000 tona fırlamış. E bu çok iyi bir haber aslında.
16:36
Iyi ama şirketin ana kasasını dolduran iplik ve poyo tarafında
16:41
işler kelimenin tam anlamıyla duraksamış, üretimde %18 ila %23
16:47
arasında değişen çok ama çok sert düşüşler yaşanmış.
16:51
Ciddi misin? %23 çok yüksek bir oran.
16:54
Maalesef öyle bunun doğal bir sonucu olarak da tüm o dev
16:58
tesislerin ortalama kapasite kullanım oranı 2024 yıldaki %77
17:02
seviyesinden 2.020 beşte %70 ikiye gerilemiş.
17:08
Akustik kullanımının düşmesi sanayide en tehlikeli
17:12
metriklerden biridir. Biliyorsun, samit maliyetlerin,
17:15
amortisman, giderlerin, işçi maaşların orada öylece durur ama
17:19
makinaların %20 sekizi boş yatar.
17:22
Üretim azalınca birim başına düşen maliyetin inanılmaz artar.
17:26
Tam olarak o kabus senaryosu işliyor şu an.
17:28
Satışlara bakıyorum, o devasa kapasitenin ürettiği malın %70
17:33
dokuzu iç piyasaya satılmış sadece %20, biri ihraç
17:36
edilebilmiş. Avrupa'daki o bahsettiğimiz
17:39
daralma ihracat kanalını resmen tıkamış.
17:41
Peki işin rakamsal boyutu yani finansal şok ne alemde?
17:46
Valla şokun boyutu epey büyük yani şirketin net satışları o
17:50
toplam cirosu. 63 buçuk milyar liradan 53.1 milyar liraya
17:55
düşmüş. Yaklaşık 10 milyar liralık bir
17:58
kayıp var ciroda. Evet ama daha kötüsü kârlılıkta
18:02
yaşanmış şirketin ana faaliyetinden hani o zorlukla
18:06
ürettiği maldan ne kadar kâr ettiğini gösteren brüt kar
18:10
marjı. %10 sekizden tam yüzde yediye çakılmış. %7 mi yok
18:16
artık? Maalesef favek marjı yani
18:20
operasyonel kârlılık %14 seviyesine kadar inmiş ve
18:25
raporun en sarsıcı yatırımcıyı en çok düşündürmesi gereken
18:29
gerçeği şu sıkıdur şirket 2.024 yılını 23.9 milyar lira gibi
18:36
rekor bir kârla kapatmışken. 2.025 yılını 21.9 milyar lira
18:43
net zarar ile kapatmış. Bir dakika, bir dakika 23 küsur
18:47
milyar lira kârdan 21 küsur milyar lira zarara geçmek bu tam
18:53
45 milyar liralık akıl almaz bir sarkaç hareketi dev bir sanayi
18:58
şirketi fabrikaları çalışırken üretim yaparken bir yıl içinde
19:03
nasıl böyle derin bir zararın içine düşer?
19:05
Işte bunun arkasında birbirini tetikleyen 2 büyük kriz dinamiği
19:09
var. Nedir onlar?
19:11
Birincisi az önce konuştuğumuz çin'in yarattığı arz fazlası
19:15
fiyatları o kadar kırdılar ki sasa malını satsa bile kar marjı
19:20
o yüzde yediye düştüğü için kasaya giren para o devasa
19:24
yapının işletme giderlerini zor karşılar hale geldi.
19:28
Evet, fiyat rekabeti marjları eritti.
19:30
Peki ikincisi ne? Ikincisi ve asıl öldürücü darbe
19:33
finansman yükünden geldi. Hani o övdüğümüz 1,75 milyar
19:38
dolarlık PTA tesisi var ya? Evet, o kalkan dediğimiz
19:42
tesisimiz. Tasa o tesisi cebindeki nakitle
19:44
yapmadı. Çok büyük ölçekli krediler
19:47
kullandı. Küresel faizlerin zirve yaptığı
19:50
döviz kurlarının çok hareketli olduğu bir dönemde o devasa
19:54
yatırımların getirdiği milyarlarca liralık faiz ve kur
19:58
farkı gideri şirketin operasyonel kârını tamamen
20:02
youtube bilançoyu o eksi 21,9 milyar liraya sürükledi.
20:07
Oh tablo çok net canlandı kafanda şu an harika yenilmez
20:11
bir kale inşa ediyorsun, duvarlar yükseliyor, her şey
20:14
plana uygun ama inşaat sürerken gelen o ekonomik fırtına, o
20:18
tuğlaların işte o kredilerin taksidini ödeyebilmek için
20:21
kasandaki son kuruşu bile alıp götürüyor.
20:24
Ortada muazzam bir nakit sıkışması var.
20:27
Çok isabetli bir özet oldu bu. Peki dışarıdan bu fırtınaya
20:30
bakanlar yani o milyarlarca dolarlık krediyi onaylayacak
20:34
olan uluslararası kredi derecelendirme kuruluşları bu
20:37
kanayan bilançoya ne dedi? Tahmin edebileceğin gibi kanayan
20:41
bir bilanço gördüklerinde kredi kuruluşları asla acımazlar.
20:46
JCR Avrasya sasa'nın ulusal notunu a artıdan a eksiye
20:51
düşürdü. A eksi yine fena değil ama bir
20:54
uyarı herhalde. Bu riskler artıyor, dikkatli
20:57
olun diyen bir uyarı ateşidir. Evet ama asıl uluslararası
21:01
depremi Fitch ratings yarattı. Eyvah.
21:03
Eyvah Fitch ne yaptı? Fitch sasanın uzun vadeli kredi
21:07
notunu bir eksi seviyesinden direk olarak CC seviyesine
21:11
indirdi. CC mi bunun yatırımcı için tam
21:14
olarak ne anlama geldiğini açıklayalım.
21:15
Bence bu öyle işte işler biraz yavaşladı, seviyesi falan
21:19
değildir. Kesinlikle değildir, çok daha
21:22
sert ve anlamı. Var finans dünyasında CC yüksek
21:25
kredi riski var. Şirketin temerrüde düşme
21:28
ihtimali var demektir. Bir şirketin notu buraya
21:31
düştüğünde uluslararası geleneksel bankalar kapılarını
21:34
resmen kilitler. Evet, kredi muslukları anında
21:37
kapanır. O 20 milyar dolarlık yumurtalık
21:39
vizyonu için piyasadan borçlanmak istediğinde.
21:42
Bankalar senden, astronomik, faizler, devasa risk primleri
21:46
isterler, borç bulmak bulsam bile o borcun faizini ödemek
21:51
adeta imkansız hale gelir. Tam olarak öyle finansmana
21:54
erişimin maliyeti şirketin gelecekte kazanacağı tüm karları
21:58
ipotek altına alacak seviyeye gelir.
22:01
Tabii yönetim elbette bu devasa borçluluk baskısının farkında
22:04
bir önlem almışlar mı kurumsal tarafta?
22:07
Içeride riskin erken saptanması komitesi adında bir mekanizma
22:11
kurulmuş. Üstelik bu.
22:13
Etiği yönetenler de başından beri konuştuğumuz o 3 bağımsız
22:17
kadın yönetim kurulu üyesi. Çok doğru bir adres olmuş, bence
22:20
onlara teslim edilmesi. Evet ama bilanço bu kadar
22:23
borçluyken ve makro ekonomik şartlarda dışarıda bu kadar
22:27
sertken komitenin manevra adana'da maalesef bir yere kadar
22:31
sınırlı kalıyor. Peki?
22:32
Bu kadar sıkıntılı bir finansal tabloda şirketin üstüne bir de
22:36
davalar işte regülasyon cezaları gibi hukuki bir felaket biniyor
22:41
mu hissederler. Bilançoyu görünce yasal bir
22:44
süreci gitmiş mi mesela raporda geçiyor mu bu?
22:46
Hayır, faaliyet raporunda böyle bir felaket senaryosu yok.
22:50
Çok şükür şirketin faaliyetlerini durduracak veya
22:53
hani sürekliliğini tehdit edecek boyutta majör bir dava riski hiç
22:57
vurgulanmamış. Yani yasal veya regülatif bir
23:00
çıkmaz da değiller şu an. Bu sevindirici en azından.
23:03
Evet, sasanın önündeki tek ve en büyük varoluşsal risk tamamen
23:08
piyasanın kendisi. Yani talep yetersizliği çin'in o
23:13
acımasızca fiyat kırması ve milyarlarca dolarlık
23:16
yatırımların yarattığı o boğucu finansal baskı.
23:19
Ama tablo epey ürkütücü ve net açıkçası.
23:22
Ama biliyorsun, bu tür devasa faaliyet raporlarında şeytan her
23:26
zaman dipnotlarda hani sayfaların en sonundaki o küçük
23:30
puntolu yazılarda gizlidir. Kesinlikle asıl hikaye genelde
23:34
orada yatar. Bilanço tarihinden sonrasına
23:36
sarkan gözden kaçmaması gereken detaylarda neler var peki?
23:40
Çok hayati bir dipnot var hem de tarihi çok taze. 7 ocak 2026.
23:46
Yani bilanço yılı kapandıktan sadece bir hafta sonra sasa bir
23:51
açıklama yapmış. Ne diyor açıklamada?
23:53
Yurt dışında nitelikli yatırımcılara yönelik
23:56
415.000.000 € tutarında paya dönüştürülebilir.
23:58
Tahvil yani conword ihracını tamamladığını açıkladı.
24:04
Bak işte bu hamle konuştuğumuz OCC kredi notunun ve nakit
24:09
krizinin doğrudan bir sonucudur. Notun bu kadar düşükken bankadan
24:14
ucuza kredi alamıyorsun. Ne yapıyorsun peki?
24:16
Alternatif yollar arıyorsun mecburen?
24:19
Aynen yatırımcıya gidip diyorsun ki bana acil 415.000.000 € borç
24:22
ver. Eğer vade sonunda bu parayı sana
24:25
nakit olarak ödeyecek gücüm olmazsa bu borcun karşılığında
24:27
sana şirketimden hisse vereyim. Yani kendi hisseni bir nevi
24:33
teminat gösteriyorsun. Evet, yani mevcut
24:36
hissedarlarının payını sulandırma küçültme pahasına o
24:39
sıcak parayı kasaya koymak zorundasın.
24:42
Çünkü o devasa çarkların dönmesi o dev inşaatların bitmesi
24:46
gerekiyor. Mükemmel bir analiz bu tahvil
24:49
ihracı sadece sıradan bir finansman taktiği değil, o dikey
24:53
entegre kaleyi ayakta tutabilmek için göze alınan ağır bir
24:56
maliyettir. Bence şirketin sıcak paraya olan
25:00
o devasa ihtiyacını çok net gösteriyor.
25:02
Başka kritik dipnot var mı peki? Var dipnotlarda dikkat çeken bir
25:07
diğer önemli nokta da ilişkili taraf işlemleri özellikle ana
25:11
ortak erdemoğlu Holding ile yapılan gayrimenkul birleşmeleri
25:16
ve şirket içi işlemler dikkat çekiyor.
25:18
Orada bir pürüz var mı? Burada türk ticaret kanununun
25:22
199. Maddesine özel olarak atıf
25:25
yapılmış ve tüm bu işlemlerin piyasa koşullarına yani
25:29
emsallerine uygun bir şekilde yapıldığı ana ortak lehine
25:33
haksız bir sermaye transferi olmadığı.
25:36
Ve şirketin zarara uğratılmadığı açıkça vurgulanmış.
25:40
Bu da yatırımcının içinin rahatlaması ve şeffaflık adına
25:43
konulmuş çok kritik bir yasal beyan aslında.
25:46
Kesinlikle öyle. Peki bu kadar karmaşık bir o
25:49
kadar da hani çelişkilerle dolu tabloyu toparlarsak elimdeki
25:54
teraziye bakıyorum. Şu an bir kefede 1,75 milyar
25:58
dolarlık o dışa bağımlılığıkesen.pt ı, tesisi,
26:01
devasa gas yatırımları yumurtalıktaki 20 milyar
26:04
dolarlık rafineri hayali ve Türkiye sanayisini şahlandıracak
26:08
muazzam bir stratejik güç var. Evet, vizyon tarafı o kefede.
26:13
Diğer kefede ise avrupada daralan talebin vurduğu ihracat
26:17
çinino acımasız dampingiyle yüzde yedilere kadar ezilmiş kar
26:21
marjları 21.9 milyar liralık net zarar ve uluslararası
26:26
piyasalarda hareket alanını resmen kilitleyen csc
26:29
seviyesindeki kredi notuyla devasa bir uzun vadeli finansal
26:34
risk duruyor. Terazi epey dengesiz sallanıyor
26:37
şu sıralar. Öyle valla sasa kapasitesi ve
26:40
vizyonuyla türkiye'nin 100 akı şirketlerinden biri.
26:43
Hiç şüphesiz ancak yatırımcıların 2.000, otuzların
26:47
o parlak vizyonuna bakarken bugünün o kanayan nakit akışını
26:51
ve yüksek borçluluk riskini aynı derecede ciddiye alması
26:55
gerekiyor bence. Şunu her zaman söylüyoruz,
26:57
dinleyicilerimize biz burada saatlerce bilançoları, faaliyet
27:01
raporlarını en ince ayrıntısına kadar analiz ederiz.
27:04
Operde arkasını anlatırız ama günün sonunda kendi risk
27:08
profilini sadece sen bilebilirsin.
27:10
Aynen öyle. Bu programda konuştuğumuz hiçbir
27:13
şey yaptığımız hiçbir anayız, bir yatırım tavsiyesi değildir
27:17
kesinlikle. Amacımız sadece o devasa
27:20
raporların içindeki hikayeyi ve riskleri senin önüne şeffafça
27:24
koymak karar her zaman bu verileri kendi süzgecinden
27:27
geçirecek olan dinleyicimizindir.
27:29
Aynen öyle bölümü kapatırken seni ilk başta konuştuğumuz o
27:33
fikirle ama biraz daha provokatif bir açıyla baş başa
27:36
bırakmak istiyorum. Dinliyorum.
27:38
Başta da konuştuk ya sasa şu an küresel ekonomik fırtınanın tam
27:43
ortasında milyarlarca dolar harcayarak tuğla tuğla devasa
27:48
dikey en t diye bir kale inşa ediyor.
27:51
Kendi limanı, kendi enerjisi, kendi ham maddesi her şey
27:56
kontrol altında gibi görünüyor. Buradan bakınca.
27:59
Görünüşte kusursuz bir sistem. Evet.
28:01
Peki ya çin'in küresel pazarlardaki bu sınır tanımaz,
28:04
agresif yayılması geçici bir kriz değil de kalıcı bir
28:08
stratejiye dön? Ya küresel teknoloji ve tedarik
28:11
zincirleri önümüzdeki 10 yılda tamamen yön değiştirirse.
28:15
Uf bu çok tehlikeli bir senaryo. O zaman sasanın büyük bedeller
28:19
ödeyerek kurduğu bu devasa içine kapalı sistem onu dış dünyadan
28:24
koruyan çelik bir zırh mı olacak?
28:26
Yoksa o yüksek surlar ve omuzlarındaki o ağır borç yükü
28:30
şirketi hantallaştırıp manevra kabiliyetini elinden mi alacak?
28:34
Bu kaleden dışarı bakarken üzerine düşünmeye değer bir soru
28:37
bence. Kesinlikle yatırımcının
28:39
kendisine sorması gereken en kritik soru bu eğer.
28:43
Şirketlerin ardındaki bu gerçek hikayeleri ve raporların
28:46
derinlerindeki detayları anlattığımız derinlemesine
28:49
analizimizi zihin açıcı bulduysan lütfen beğen butonuna
28:52
dokunmayı kanalımıza abone olmayı ve bu bölümü
28:55
yatırımlarına kafa yoran dostlarınla paylaşmayı unutma.
28:59
Desteğiniz bizim için çok önemli.
29:00
Ayrıca saatler süren bu tarafsız araştırmaların ve kaliteli
29:04
içeriklerin devamlılığı bizim için gerçekten çok kritik.
29:08
Bu yayınları istikrarlı bir şekilde yapabilmemiz için
29:11
kanalımızı Google publisher Center üzerinden desteklemeni
29:14
rica ediyoruz. Senin desteğin bizim verilerin
29:17
peşinden gitmemiz için en büyük motivasyon kaynağımız.
29:21
Bir sonraki derin anizde görüşmek üzere, bilgiyle kal.